Мајка е жена која била во блажена состојба, се породила и израснала дете.[1] Поради комплексноста и разликите во социјалните, културните и религиозни дефиниции на мајките, тешко е да се даде една општа универзална дефиниција која би била лесно прифатлива.

Мигрантска мајка од Дороти Ланг.

Биолошка мајкаУреди

Кај цицачите, жената има можност да остане во блажена состојба каде во матката се развива фетус или ембрион. Кај луѓето, фетусот се развива девет месеци и потоа жената се пораѓа. Карактеристично за биолошката мајка е тоа што по пораѓањето се активираат млечните жлезди кои лачат млеко со кое се храни новороденчето првите една до две години.[2][3][4]

Сурогат мајкаУреди

Сурогат мајка е жена која е во блажена состојба и раѓа дете кое не е нејзино, туку за парови кои не можат да имаат дете.

Улогата на мајката во психолошкиот развој на дететоУреди

Според Ерих Фром, мајчинството може да биде и деструктивно и да предизвика патолошки последици во психичкиот развој на нејзиното дете. Оваа фиксација на детето за мајката вообичаено се случува кога мајката е претерано приврзана за детето при што, во името на љубовта, сака да го задржи во себе. Тогаш, таа очекува дека, дури и кога ќе порасне, детето не треба да биде независно и слободно, туку сака да го задржи во своето заштитничко крило и, уште повеќе, да го врати во својата „сепримачка“ и „серазурнувачка“ утроба.[5]

Мајката како тема во уметноста и во популарната култураУреди

Мајката како тема во книжевностаУреди

Мајката како тема во филмотУреди

Мајката како тема во музикатаУреди

  • „Мама мора да умре ноќва“ (англиски: Momma's Gotta Die Tonight) - песна од истоимениот музички албум на американската рок-група „Бади каунт“ (Body Count) од 1992 година.[38]
  • „Мајка“ (англиски: Mother) - композиција на англискиот гудачки квартет „Баланеску“ (Balanescu Quartet) од 1994 година.[39]
  • „Збогум мајко“ - фолк песна на Никола Бадев.[40]
  • „Мајка ти треба да знае“ (англиски: Your Mother Should Know) - песна на британската рок-група „Битлси“ (The Beatles) од 1967 година.[41]
  • „Мама, ти си ми во мислите“ (англиски: Mama, You Been On My Mind) - песна на американскиот рок-музичар Боб Дилан.[42]
  • „Испрати слика од мама“ (англиски: Send A Picture Of Mother) - песна на американскиот кантри-музичар Џони Кеш (Johnny Cash).[43]
  • „Мама е мртва“ (англиски: My Mummy's Dead) - песна на John Lennon & The Plastic Ono Band од 1971 година.[44]
  • „Мајко“ (англиски: Mother) - песна на John Lennon & The Plastic Ono Band од 1971 година.[45]
  • „Кога мама беше молец“ (англиски: When Mama Was a Moth) - песна на шкотската рок-група „Кокто Твинс“ (Cocteau Twins) од 1983 година.[46]
  • „Мајчина љубов“ (англиски: Motherly Love) - песна на американската рок-групаМадерс оф инвеншн“ (The Mothers Of Invention) од 1966 година.[47]
  • „Мајка-плашило“ (англиски: Freak Momma) - песна на Mudhoney и Sir Mix-A-Lot од 1993 година.[48]
  • „Матилда мајко“ (англиски: Matilda Mother) - песна на британската рок-група „Пинк Флојд“ (Pink Floyd) од 1967 година.[49]
  • „Како мојата мајка“ (српски: Као моја мати) - песна на српскиот поп-пејач Здраво Чолиќ.[50]
  • „Да ми пукниш, стара мајко“ - македонска народна песна.[51]
  • „Аир да не сториш, мајко“ - македонска народна песна.[52]
  • „Сношти си дојдов од гурбет, мајко“ - македонска народна песна.[53]

ПоврзаноУреди

Користена литератураУреди

  • "The Evolutionary Biology of Human Female Sexuality", by Randy Thornhill, Steven W. Gangestad [54]
  • "Motherhood - How should we care for our children?", by Anne Manne[55]
  • "Mother nature: maternal instincts and how they shape the human species", by Sarah Blaffer Hrdy[56]

НаводиУреди

  1. Definition from Allwords.com
  2. Dhushara.com
  3. Growth and Development
  4. Chapter 46 Animal Reproduction
  5. Erih From, Umeće ljubavi. Beograd: Vulkan, 2017, стр. 133.
  6. Ѓорѓи Доневски, Сокол ми лета високо. Скопје: Културно-уметничкото друштво „Гоце Делчев“, 1978, стр. 25.
  7. Народне приповетке. Београд: Просвета, 1963, стр. 82-83.
  8. Вук Караџић, Српске народне приповијетке. Београд: Лагуна и Вукова задужбина, 2017, стр. 226-227.
  9. Народне лирске песме. Београд: Просвета, 1963, стр. 79-79.
  10. Народне лирске песме. Београд: Просвета, 1963, стр. 83-84.
  11. Народне лирске песме. Београд: Просвета, 1963, стр. 79-82.
  12. Bugarštice. Beograd: Rad, 1969, стр. 69-74.
  13. Давид Албахари, Опис смрти. Београд: Српска књижевна задруга, 2004, стр. 14-25.
  14. Никола Ј. Вапцаров, Песни. Скопје: Македонска книга, Мисла и Култура, 1988, стр. 122-125.
  15. www.goodreads, Maxim Gorky (пристапено на 30.1.2016)
  16. Антологија руске лирике – X-XXI век. Књига II: Прва четвртина – средина XX века (авангарда и социјалистички реализам). Београд: Paidea, 2007, стр. 167-168.
  17. Јован Јовановиħ Змај, Краљевина Лаждишажди. Београд: Просвета, 1963, стр. 51-52.
  18. Владимир Мајаковски, Песме и поеме. Нови Сад: Академска књига, 2015, стр. 28.
  19. Владимир Мајаковски, Песме и поеме. Нови Сад: Академска књига, 2015, стр. 38-39.
  20. Desanka Maksimović, Izabrane pesme (peto dopunjeno izdanje). Beograd: BIGZ, 1985.
  21. Анте Поповски, Дрво што крвави. Скопје: Детска радост, Наша книга, Македонска книга, Култура, Мисла, 1991, стр. 75.
  22. Анте Поповски, Дрво што крвави. Скопје: Детска радост, Наша книга, Македонска книга, Култура, Мисла, 1991, стр. 93-94.
  23. Pjer Paolo Pazolini, Put i nebo. Beograd: Mali vrt, 2016, стр. 74-75.
  24. Горан Петревски, Одбрани трудови. Скопје: Темплум, 2014.
  25. Tadeuš Ruževič, Izabrane pesme. Beograd: Treći trg / Čigoja štampa, 2013, стр. 184-190.
  26. Tadeuš Ruževič, Izabrane pesme. Beograd: Treći trg / Čigoja štampa, 2013, стр. 4.
  27. Tadeuš Ruževič, Izabrane pesme. Beograd: Treći trg / Čigoja štampa, 2013, стр. 197.
  28. „Izabrana bibliografija Jaroslava Sajferta“ во: Jaroslav Sajfert, Stub kuge. Beograd: Mali vrt, 2014, стр. 93-94.
  29. Savremena poljska poezija. Beograd: Nolit, 1964, стр. 20.
  30. Danil Harms, Sto slučajeva. Beograd: Laguna, 2016, стр. 245-247.
  31. Zbignjev Herbert, Izabrane pesme. Beograd: Treći trg – Čigoja štampa, стр. 128.
  32. Vislava Šimborska, Izabrane pesme. Beograd: Treći trg, 2014, стр. 110.
  33. Vislava Šimborska, Izabrane pesme. Beograd: Treći trg, 2014, стр. 125-126.
  34. worldlibrary.org, Mother (1955 film) (пристапено на 30.1.2016)
  35. Кинотека на Македонија, Програма - ноември 2015
  36. Пази се! Доаѓа Cinedays 13. Скопје: Младински културен центар, 2014, стр. 27.
  37. HRT, Rona, Azimova majka, afganistansko-iranski film (пристапено на 21.12.2019)
  38. DISCOGS, Body Count (2) ‎– Body Count (пристапено на 14.8.2020)
  39. DISCOGS, Balanescu Quartet* ‎– Luminitza (пристапено на 17.6.2020)
  40. Антологија на македонската чалгија / Antology of Macedonian Chalgia, Македон мјузик, МАКМ 00106, 2006.
  41. DISCOGS, The Beatles ‎– Magical Mystery Tour (пристапено на 9.7.2020)
  42. Discogs, Jeff Buckley ‎– Grace (пристапено на 21.4.2020)
  43. Discogs, Johnny Cash ‎– At Folsom Prison (пристапено на 21.2.2020)
  44. YouTube, My Mummy's Dead (Remastered 2010) (пристапено на 30.3.2020)
  45. YouTube, Mother - John Lennon/Plastic Ono Band (official music video HD) (пристапено на 30.3.2020)
  46. Discogs, Cocteau Twins ‎– Head Over Heels (пристапено на 9.5.2020)
  47. Discogs, The Mothers Of Invention ‎– Freak Out! (пристапено на 11.7.2019)
  48. DISCOGS, Various ‎– Judgment Night (Music From The Motion Picture) (пристапено на 29.7.2020)
  49. YouTube, Matilda Mother (пристапено на 18.9.2019)
  50. Zdravko Čolić, Sarajevo Koševo 2010 / Live, AZ PR Productions.
  51. Ѓорѓи Доневски, Сокол ми лета високо. Скопје: Културно-уметничкото друштво „Гоце Делчев“, 1978, стр. 176.
  52. Засекогаш со нас - 22 незаборавни песни/Forever with us - 23 unforgettable songs, CD 071, Мистер компани, 2003.
  53. Macedonian Folklore Classics, Kiril Mančevski. Macedonian Radio and Television, MP 41035.
  54. "The Evolutionary Biology of Human Female Sexuality", by Randy Thornhill, Steven W. Gangestad
  55. "Motherhood - How should we care for our children?", by Anne Manne
  56. "Mother nature: maternal instincts and how they shape the human species", by Sarah Blaffer Hrdy