Отвори го главното мени

Куритиба, Curitiba (pron. МФА: [kuɾi'tibɐ] или МФА: [kuɾi'tʃibɐ]) е престолнина на сојузната држава Парана, Бразил. Градот е најголем и најразвиен во јужен Бразил. Градот брои приближно 1.8 милиони (7-ми по големина во Бразил) и со четврт БДП во Бразил според БИГС.[2]

Куритиба
Curitiba
„Фонтаната на спомените“ во Куритиба
„Фонтаната на спомените“ во Куритиба
Грб на Куритиба
Грб
Mестоположба
Mестоположбата на Куритиба
Локација на Куритиба
Координати

Erioll world.svg 25°27′19.08″S, 49°15′45.72″W

Часовен појас
- лето
UTC-3
UTC-2
Општи податоци
Име
- изворно
Куритиба
  Curitiba
Прекар Ктба
Ctba
Мото
- изворно
Насмеаниот град
  A cidade sorriso
Основан 29 март, 1693
Портал curitiba.pr.gov.br
Управа
Земја Бразил Бразил
Регион Јужен
Држава Bandeira do Paraná.svg Парана
Градоначалник Карлос Алберто Рича (ПСДБ)
Географија
Површина 430,9 km²
Надморска височина 934,6 m
Население
Население 1 788 559[1] (2006)
Густина 4 159,4 ж./km²

неговата агломерација се состои од 26 општини[3] со население од 3.5 милиони (БИГС проценка од 2006).[4] Куритуба е важен културен, политички и економски центар. Градот лежи во котлина на на 932 метри нмв..

Бран европски емигранти почнале да доаѓаат по 1850, во главно Германци, Италијанци, Пољаци и Украици допринесувајки на културниот и економски развој на градот.[5]

Моментално, само мал број странци емигрираат во Куритиба, претежно се од блискиот исток[6] и Јужна Америка, но е значаен прирастот ос самиот Бразил.[7]

Во куритуба се наоѓа Федерален Универзитет на Парана , прв во Бразил, основан 1913.

ИмеУреди

Според една теорија "Curitiba" доаѓа од Тупи зборовите kurí tyba, „многу борје“ поради големиот број на Парана борја (Araucaria angustifolia), присутни во областа пред основањето на градот.[8] Португалците кои основале село во 1693 му дале име "Vila da Nossa Senhora da Luz dos Pinhais". Името било сменето во "Curitiba" (Куритиба) во 1721-ва. Официјално станал град во 1812, со изговор на името Curityba (Куритиба на Бразилски португалски).[8]

ГеографијаУреди

КлимаУреди

Лоциран во Јужен Бразил, Куритиба е влажен град во суптропски појас.[9] Водните области допринесуваат за неговите благи зими, со просечни температури од 13 °C во најстудениот месец, паѓајки малку под нулата во најстудените денови . Преку летô, просечната температура се движи околу 21 °C, но надвишува 32 °C во најтоплите денови. Имало врнежи на снег во 1928,1942 и 1975. Највисоката температура измерена досега во градот изнесувала 35.6 °C, најниската -8 °C.

 
Зима во Куритиба.

Топли бранови преку зима и студени бранови преку лето се вообичаени,и преку ден може да има големи разлики во температурата, тоа е типична карактеристика на суптропикот.

Климата на Куритиба е повлијаена исто така и од сувите воздушни маси којшто доминираат во овој дел на Бразил.[10]

ВегетацијаУреди

 
Слана во градот.

Куритиба е лоцирана во вегетациската област наречена Araucaria moist, составена од степи, Araucaria шуми и други формации. Во локалната вегетација се уште има примероци на паранскиот бор (Araucaria angustifolia), којшто опстоил и покрај дејствијата на модерната цивилизација. Го има во приватни и јавни места, сега е заштитен со закон. Општинскиот секретаријат за околина одржува ботаничка градина и три зелени куќи за производство на 150,000 примероци на домородни и екзотични дрвови врсти.[11]

Зелената област на градот е една од најголемите во Бразил. Вегетацијата на Куритиба се карактеризира со опстојувањето на виолетови и жолти ipês (Табебуја), правејки го пејзажот спектакуларен за време на цутењето на крајот на зимата.[12]

 
река Игуасу, минавајки низ јужниот дел од градот.

РелјефУреди

Градот зафаќа површина од 432.17 km² во првата рамнина од Парана. Релјефот на градот е малку ридест. Просечното извисување е 934.6 m над морското ниво, варирајки поемѓу максимални и минимални вредности од 900m, апроксимирано.

Куритиба има топографија од слабо заобрени ридови, давајки и релативно регуларна физиогномија. Општината има просечно извисување од 934.6m над морското ниво, највисоката северна точка е 1021m, јужната 864m. Има Планиснки вериги и карпести образувања скоро насекаде околу градот, најмаркантни и најимпресивни се Serra do Mar (португалски за "Планиинска верига на Морето"), лоцирана источно делејки ја рамнината од брегот на Парана.

ИсторијаУреди

Првите години од 16 век биле обележани со почетокот на војната за освојувања на Европјаните против домородците во околината. Бран европски имигранти започнал по 1850. Во 1853 југот и југоистокот на Провинцијата Сао Паоло биле отцепени за формирање нанова провинција именувана како , Куритиба станала седиште на провинцијата.

Во 20 век, посебно по 1950, населението на градот значајно се зголемило, Куритиба станал најбогат град во Бразил и пионер во урбанизација..[13]

КултураУреди

 
Музичари на улица.
 
Парански универзитет.

Уметност и разонодаУреди

Куритуба е прв град во Бразил со IMAX кино. Паладиом шопинг центрот[14] е еден од најголемите во јужен Бразил.

Куритуба има доста театри. НАјголем и најважен е Гуаира.[15]

МузеиУреди

ТранспортУреди

 
План на RIT (Rede Integrada de Transporte) (транспортен систем).
 
Автобуска постојка.
 
Како работи системот (транспот, постојка).
 
Биодиверзитет.

Градски транспортУреди

Куритуба има уникален транспортен систем, развиен локално и предизвикувајки локален и надворешен интерес.[17] овој брз транспортен систем, е многу лесен и практичен. Градскиот транспорт се состои само од автобуси. Има неколку типови автобуси, секој со различна функција. Сите постојки се лесно достапни.[18]

Градскиот транспорт на куритуба создаде модел од автомобил кон патување со автобус. Базирано на патничка анкета од 1991-ва, било проценето дека така така ќе битат намалени доста меѓуврски и ќе се намали портошувачката на гориво за 27 милиони литри годишно. Околу 28 проценти од сегашните патници тогаш патувале со коли. Спореден со други 8 бразилски градови со блиска големина, Куритиба употребува третина помалки гориво, намалувајки ја така и загаденоста. Денес околу 1,100 Автобуси прават околу 12,500 патувања секојдневно, услужувајки повеке од 1.3 милиони патници, 50 пати повеќе отколку пред 20 години. 80% проценти од патниците денес го користат експресниот или директниот автобуски систем..[19]

Други полиси исто така допринесле за успехот на транзитниот систем.

ПатиштаУреди

Придвижувањето со кола низ градот и околу него е отежнето поради бројните улици и сообракајните метежи. Ова го прави транспортнииот систем поатрактивен ако некој сака да стигне до негде.[20] Денес градот има околу 140 трафичи радари (камери), создавајки поголем ред.[21]

Интернационален АеродромУреди

Интернационален аеродром Алфонсо Пенаt е главен аеродром на Куритиба. Лоциран е близу до градот Сао Жозе до Пињаис и сите комерцијални летови се оперираат от тука. На површина од 45 илјади квадратни метри, Аеродромот обслужува 3.5 милиони патници годишно..[22] (Small aircraft may also use the Bacacheri airport.) Интегриран е во транспортниот систем на Куритиба, со брзи автобуси.

СпортУреди

 
Куто Переира "Стадион Мајор Антонио Куто Переира".
 
Вила Капанема "Стадион Дуривал Брито е Силва" - FIFA World Cup 1950.

Куритуба овозможува на посетителите и жителите разни спортски активности. Има доста спортски клубови во градот. Поважни се:

Coritiba Foot Ball Club

Clube Atlético Paranaense

Paraná Clube

Стадиони:

ПредградијаУреди

 
Карта на Куритуба, со предградијата и окрузите.
 
Сателитска снимка.

Bairros (предградија) на Куритиба се географски дивизии на градот. Куритиба е поделена на 9 округа покривајки ги 75-те предградија на градот. Сите окрузи се услужувани од градскиот транспортен систем. Повекето окрузи се создадени од на основа на колонијалните групи кои што емигрирале во Куритиба во втората половина на 19-от век.

Листа на предградија:

  • Матриз: Центро, Центро Сивико, Бател, Бигориљо, Мерсес, Сао Франциско, Бом Речиро, Ау, Жувеве, Кабрал, Хуго Ланже, Жардим Сосиал, Алто да XV, Алто да Глориа, Кристо Реи, Жардим Ботанико, Прадо Вељо и Ребоусас;
  • Санта Фелисидаде: Санта Фелисидаде, Ламења Пакена, Бутиатувиња, Сао Жоао, Вишта Алегре, Цискантина, Сао Браш, Санто Инасио, Орлеанс, Мосунге, Кампина до Сикуеира, Семинарио, CIC (северен регион) и дел од Кампо Компридо;
  • Боа Вишта: Боа Вишта, Бакачери, Баиро Алто, Тарума, Тингуи, Атуба, Санта Кандида, Качоеира, Бареириња, Абранчес, Табоао, Пиларзињо и Сао Лоренцо;
  • Кужару: Кужару, убераба, Жардим дас Америкас, Гуабиротуба и Капао де Имбуја;
  • Фазендиња/Портао: Портао, Фазендиња, Санта Квитерија, Вила Исабел, Агуа верде, Паролин, Гуаира, Линдоја, фани, Ново Мундо и дел од Кампо Компридо;
  • Бокејрао: Бокејрао, Ксаксим, Хауер и Алто Бокејрао;
  • Пињеирињо: Пињеирињо, Капао Рашо, Татукуара, Кампо де Сантана и Каксимба;
  • Баиро Ново: Место Церкадо, Ганчињо и Умбара;
  • Индустриски град, Куритуба: CIC (централен и јужен регион), Ривиера, Аугушта и Сао Мигел.

Збратимени градовиУреди

ЗнаменитостиУреди

Познати личностиУреди

 
Панорама на Куритуба.
 
Куритиба наутро.
 
Патека.

УметностУреди

АвиацијаУреди

НаукиУреди

ПолитикаУреди

  • Бето Рича (Градоначалник на Куритиба)
  • Роберто реквајо (Гувернер на Парана])

СпортУреди

Фудбал
Уметност
Кошарка
Плажна одбојка

НаводиУреди

  1. Prefeitura Municipal de Curitiba
  2. IBGE, Produto Interno Bruto dos Municípios 2005. Retrieved in 07/April/2008.
  3. Mapa da Região Metropolitana de Curitiba - Paraná
  4. „Região Metropolitana“ (Portuguese). Prefeitura Municipal de Curitiba. конс. 2007-01-08. 
  5. European Immigration to Curitiba
  6. „A imigração árabe muçulmana em Curitiba“ (Portuguese). Etni-cidade. конс. 2008-10-03. 
  7. „Quase metade de Curitiba é dos "estrangeiros" (Portuguese). Bem Paraná. конс. 2008-08-06. 
  8. 8,0 8,1 Fenianos, E. (2003) Almanaque Kur'yt'yba, Curitiba: Univer Cidade, p.6
  9. Climate of Curitiba
  10. Winter of Curitiba is dry and cold
  11. „City of Curitiba, Brazil“. Convention on Biological Diversity. конс. 2008-05-23. 
  12. „Livro mostra roteiros das árvores de Curitiba/Pr“ (Portuguese). Ambiente Brasil. конс. 2005-05-25. 
  13. „The Agache Plan“. Prefeitura Municipal de Curitiba. конс. 2008-08-12. 
  14. Palladium Shopping Center
  15. Teatro Guaíra
  16. „Museu Oscar Niemeyer“ (Portuguese). Descubra Curitiba. конс. 2008-01-17. 
  17. CNN Transcript - Special Event: The People's Planet - 24 декември, 2000
  18. EPA-International Best Practices & Innovations-Urban Management, Sustainable Transport and Mobility Management
  19. Urban transport of Curitiba
  20. Roads in Curitiba
  21. Traffic radars in Curitiba
  22. Afonso Pena International Airport
  23. 23,0 23,1 23,2 23,3 23,4 23,5 23,6 „Cidades-irmãs“ (Portuguese). Câmara Municipal de Curitiba. конс. 2007-05-22. 
  24. „Acordos de Geminação“ (Portuguese). Câmara Municipal de Coimbra. конс. 2008-02-17. 
  25. 25,0 25,1 „Asuntos Federales y Electorales - Ciudades y Provincias argentinas hermanadas con contrapartes extranjeras“ (Spanish). Secretaría de Relaciones Exteriores. конс. 2008-07-02. 
  26. „Honorowe Miasta Bliźniacze - Kurytyba (Brazylia)“ (Polish). Krakow.pl. конс. 2006-01-13. 
  27. „Curitiba, une ville modèle du développement durable“ (French). Veille Technologique. конс. 2005-11-30. 
  28. „Online Directory: Florida, USA“. Sister Cities International. конс. 2008-04-17. 
  29. „Cenni storici ed informazioni generali su Treviso“ (Italian). BelPaese.it. конс. 2008-04-28. 

Надворешни препраткиУреди

ОфицијалноУреди

НовостиУреди

ТуризамУреди