Отвори го главното мени

Географија и местоположбаУреди

 
Улица низ селото

Селото се наоѓа во областа Копачка, во западниот дел на територијата на Општина Кичево, сместено во непосредна близина на градот Кичево, поради што се смета и за дел од неговата рурбална зона.[2] Селото е планинско, на надморска височина од 1.000 метри. Од самиот град Кичево е оддалечено неполни пет километри.[2]

Селото се наоѓа на ридско земјиште, западно од градот Кичево. Околни села се: на југ е Другово, на север се Осој и Лешница, на запад се Јаворец и Горно Добреноец и на исток е градот Кичево.[3]

Месностите во атарот на селото ги носат следниве имиња: Ќерамидница, Мала Ливада, Јаорче, Рупчиња, Средни Рид, Маркулези, Аранѓел, Дрмници, Кутел, Батаноец и други.[3]

Селото е од збиен тип. Не се дели на маала, бидејќи е мало село. Сепак, роднинските куќи се групирани.[3]

Селото Кнежино се наоѓа во областа Горна Копачка, на 4 километри северозападно од Кичево.

ИсторијаУреди

Во XIX век, Кнежино било село во Кичевската каза, на Отоманското Царство.

Според преданието кое се раскажува кај мештаните, селото најпрвин било основано во средниот век. Основач на селото и на блискиот манастир бил некој кнез. По него се верува дека е добиено и самото име на селото.[3]

Во историските извори, селото прв пат се споменува во 1476/77 година, кога имало 35 словенско-христијански куќи.[3]

Средновековниот манастир „Св. Ѓорѓи“ бил сместен на 500 метри југоисточно од денешното село. Манастирот располагал со многу земја и пространа шума. За време на турската власт, истиот бил срушен. Во тој момент, настрадало и самото село Кнежино, заедно со шест други кичевски села.[3]

Потоа, Кнежино било обновено. Денешните родови дошле од повеќе страни.[3]

Историски селаУреди

На ридовите над денешното село Кнежино има пет пусти селишта, на кои порано се наоѓале селата:[3]

  • Маркулези — источно од денешното село
  • Крушино — источно од денешното село, на кое денес постои пространа шума од костени
  • Колибиште — северно од денешното село
  • Кутел — јужно од денешното село
  • Аранѓел — западно од денешното село

Преданието вели дека сите овие села пропаднале во време кога бил срушен Кнежинскиот манастир. И денес, може да се забележат остатоци од куќи и стари гробови на нивните места.

СтопанствоУреди

Атарот зафаќа простор од 6,2 км2. На него шумите заземаат површина од 419 хектари, на обработливото земјиште отпаѓаат 62 хектари, а на пасиштата само 55 хектари.[2]

Селото нема некоја значајна земјоделска функција.[2]

НаселениеУреди

Според податоците од 1873 година, селото имало 24 домаќинства со 100 жители христијани (Македонци).[4]

Според податоците на Васил К’нчов („Македонија. Етнографија и статистика“) од 1900 година, во селото Кнежино имало 280 жители, сите Македонци.[5] Според секретарот на бугарската егзархија Димитар Мишев, во 1905 година во Кнежино имало 280 жители, егзархисти.[6]

Една статистика, која ја подготвил кичевскиот училиштен инспектор Крсто Димчев во 1909 година, ги дава следниве податоци за Кнежино:[7]

Домаќинства Гурбетчии Писмени Неписмени
мажи жени вкупно мажи жени вкупно
40 35 39 15 54 72 91 163

Кнежино во 1961 година имало 157 жители, а во 1994 година само шест жители, македонско население.[2]

Според последниот попис од 2002 година, во селото Кнежино живееле 12 жители, сите Македонци.[1]

Во табелата во продолжение е направен преглед на населението во сите пописни години:

Година 1900[8] 1905[9] 1948 1953 1961 1971 1981 1991 1994 2002
Население 280 280 214 191 157 48 24 21 6 12
Извор за 1948-2002 г.: Државен завод за статистика на РМ.[10]

РодовиУреди

Кнежино е македонско православно село. Во селото има староседелски и доселенички родови.[3]

Според истражувањата на Јован Трифуноски во 1960-тите години родови во селото се:

Родовите во Кнежино се: Опурчиновци (12 к.), староседелци; Пиљаовци (8 к.) и Шендевци (5 к.), доселени се од раселениот град Закамен во Малесија; Шоповци (7 к.), доселени се од горнореканското село Беличица, основачот на родот во Кнежино чувал стока.

Според истражувањата пак на Тома Смиљаниќ во периодот од 1921-1926 година родови во селото се: Апостоловци (14 к.), Коруновци (6 к.) и Станишовци (9 к.), староседелци; Николовци (12 к.), доселени од Беличица во Горна Река; Кузмановци (5 к.), нивниот предок дошол како овчар од Охридско.[11]

Самоуправа и политикаУреди

Селото влегува во рамките на Општина Кичево, која била проширена по новата територијална поделба на Македонија во 2013 година. Во периодот од 1996-2013 година, селото се наоѓало во некогашната Општина Кичево.

Во периодот од 1965 до 1996 година, селото се наоѓало во рамките на големата општина Кичево. Селото припаѓало на некогашната општина Кичево во периодот од 1955 до 1965 година.

Во периодот 1952-1955, селото било дел од тогашната Општина Раштани, во која покрај селото Кнежино, се наоѓале и селата Грешница, Длапкин Дол, Лешница, Осој, Раштани, Речани и Трапчин Дол. Во периодот 1950-1952, селото било сместено во некогашната Општина Осој, во која влегувале селата Јаворец, Кнежино, Осој и Раштани.

Изборно местоУреди

Селото е опфатено во изборното место бр. 0755 според Државната изборна комисија, сместено во селскиот дом во селото Осој.[12]

На локалните избори во 2017 година, на ова изборно место биле запишани вкупно 172 гласачи.[13] На референдумот во 2018 година, на ова изборно место биле запишани вкупно 172 гласачи.[14]

Културни и природни знаменитостиУреди

 
Поглед на Кнежинскиот манастир
Археолошки локалитети[15]
Цркви[16]
Манастири

ИселеништвоУреди

Од Кнежино се има иселено голем број на население, се знае за иселениците кои живеат во: Бугарија (10 к.), Кичево (5 к.), Скопје (3 к.) и Белград (2 к.).[3]

НаводиУреди

  1. 1,0 1,1 „Попис на Македонија“ (PDF). Завод за статистика на Македонија. 2002. конс. 3 февруари 2019. 
  2. 2,0 2,1 2,2 2,3 2,4 Панов, Митко (1998) (на македонски). Енциклопедија на селата во Република Македонија. Скопје: Патрија. стр. 152. https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%95%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%BA%D0%BB%D0%BE%D0%BF%D0%B5%D0%B4%D0%B8%D1%98%D0%B0_%D0%BD%D0%B0_%D1%81%D0%B5%D0%BB%D0%B0%D1%82%D0%B0_%D0%B2%D0%BE_%D0%A0%D0%B5%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B0_%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D0%B5%D0%B4%D0%BE%D0%BD%D0%B8%D1%98%D0%B0.pdf. посет. 3 февруари 2019 г. 
  3. 3,0 3,1 3,2 3,3 3,4 3,5 3,6 3,7 3,8 3,9 Трифуноски, Јован (1968). Кичевска котлина: Селски населби и население. Белград: Српска академија на науките и уметностите. стр. 90. 
  4. „Македония и Одринско. Статистика на населението от 1873 г.“ Македонски научен институт, София, 1995, стр.90-91.
  5. Васил К’нчов. „Македонија. Етнографија и статистика“. Софија, 1900, стр. 256.
  6. D.M.Brancoff. "La Macédoine et sa Population Chrétienne". Paris, 1905, рр. 154-155.
  7. Стойчева, Станислава. Аспекти на грамотността на българското население в Македония (1878 – 1912), Македонски преглед, година ХХХVІІІ, 2015, кн. 2, с. 75.
  8. К’нчов, Васил. „Македонија. Етнографија и статистика“. Софија, 1900
  9. Brancoff, D.M. „La Macédoine et sa Population Chrétienne“. Paris, 1905.
  10. „Население по возраст и по пол, по населени места, според пописите спроведени во Република Македонија по Втората светска војна“. Државен завод за статистика. 
  11. Кичевија - Тома Смиљаниќ (1926) - Кичево“, „Кичево“, 16 мај 2018. (на mk-MK)
  12. „Описи на ИМ“. конс. 3 февруари 2019. 
  13. „Локални избори 2017“. конс. 3 февруари 2019. 
  14. „Референдум 2018“. конс. 3 февруари 2019. 
  15. Коцо, Димче (1996). Археолошка карта на Република Македонија. Скопје: МАНУ. ISBN 9789989101069
  16. Јелена Павловска, Наташа Ниќифоровиќ и Огнен Коцевски (2011). Валентина Божиновска. уред (на македонски). Карта на верски објекти во Македонија. Менора - Скопје: Комисија за односи во верските заедници и религиозните групи. ISBN 978-608-65143-2-7. 

ПоврзаноУреди

Надворешни врскиУреди