Мороишта — село во Општина Струга, во околината на градот Струга.

Мороишта
Мороишта is located in Македонија
Мороишта
Местоположба на Мороишта во Македонија
Координати 41°12′10″N 20°42′59″E / 41.20278° N; 20.71639° E / 41.20278; 20.71639Координати: 41°12′10″N 20°42′59″E / 41.20278° N; 20.71639° E / 41.20278; 20.71639
Општина Струга
Население 909 жит.
(поп. 2002)
Надм. вис. 686 м
Мороишта на општинската карта
Мороишта во Општина Струга.svg

Атарот на Мороишта во рамките на општината
Commons-logo.svg Мороишта на Ризницата

Географиja и местоположбаУреди

Селото се наоѓа во Струшкото Поле, оддалечено само 3 километри северно од Струга.

ИсториjaУреди

Селото првпат се споменува во 1345 година во грамота на српскиот цар Стефан Душан како Моровиштех.

Во XIX век селото е дел од Охридската каза на Отоманското Царство.

СтопанствоУреди

ДемографијаУреди

Според статистиката на Васил К'нчов („Македониja, Етнографиja и статистика“) од 1900 година, во Мороишта живееле 250 жители, сите Македонци.[1]

Според секретарот на бугарската егзархија Димитар Мишев, во 1905 година во Мороишта имало 224 Македонци, егзархисти.[2]

Според последниот попис на населението на Македонија од 2002 година, селото има 909 жители. Следува табела на националната структура на населението[3]

Националност Вкупно
Македонци 903
Албанци 0
Турци 0
Роми 0
Власи 2
Срби 4
Бошњаци 0
останати 0

На табелата е прикажана состојбата на населението во сите пописни години:[4]

Година 1900 1905 1948 1953 1961 1971 1981 1991 1994 2002
Население 250[1] 224[2] 506 555 681 799 838 964 909 909

РодовиУреди

Мороишта е македонско православно село, сите родови во селото се доселенички, во селото има постари доселенички родови, и понови.

Постари доселенички родови се: Иљовци (30 к.) се делат на Јановци, Клечкаровци и Лазаревци. Доселени се од селото Љубаништа, го знаат следното родословие: Климе (жив на 70 г. во 1980 година) Наум-Ристе-Јон-Иљо кој се доселил; Матлиовци (30 к.), доселени се после родот Иљовци, доселени се од некое село во областа Мат во Албанија; Малевци (10 к.) доселени се од некое село во Малесија; Бунчевци (4 к.), доселени се од соседното село Мислешево; Павлевци (8 к.) доселени се од соседното село Биџево; Прежевци или Анѓелевци (6 к.) потекнуваат од домазет кој дошол од селото Горенци; Араповци или Костевци (3 к.) имаат исто потекло како и Павлевци; Карамачовци (16 к.), Даљчевци (5 к.), Маџаровци (3 к.) и Ѓоршулевци (8 к.) доселеници се со непозната старина. Родот Маџаровци е најстар во селото.

Помлади доселеници: Брчевци (8 к.), Ташморуништанци (5 к.), Нережанци (5 к.), Модричанци (4 к.), Локовчанци (2 к.) и Пискупштинци (2 к.) ги носат имињата на селата од кои се доселени, тоа се Брчево, Ташмаруништа, Нерези, Модрич, Локов и Пискупштина.[5]

Според истражувањата пак на Бранислав Русиќ од крајот на 1940-тите, родови во селото биле:

  • Староседелци: Сарџиновци (1 к.)
  • Доселеници: Кротевци или Пржевци (2 к.) доселени се во 1830 година од селото Враништа. Таму имале роднини; Клечкаровци (19 к.) доселени се од селото Љубаништа кај Охрид; Маџаровци или Црвеновци (2 к.) доселени се во 1825 година од селото Црвена Вода во Дебрца; Малевци (5 к.) доселени се после родот Клечкаровци од дебарско; Карамачовци (9 к.) и они се доселени од дебарско; Матлијовци (13 к.) доселени се од некое место кај Матија во Албанија; Ѓоршулевци (2 к.) доселени се од селото Мислешево; Пеќиновци (2 к.) доселени се од селото Биџево; Далчевци (1 к.) доселени се од селото Драслајца; Јосифовци (1 к.) доселени се од селото Горенци кај Охрид; Павлевци (5 к.) доселени се во 1905 година од селото Биџево; Бунчевци (2 к.) доселени се од селото Мислешево; Дуковци (1 к.) доселени се од селото Луково во Дебарски Дримкол; Трпчевци (2 к.) доселени се од селото Присовјани во Малесија; Марковци (1 к.) доселени се од селото Подгорци. Потекнуваат од домазет.[6]

Општествени установиУреди

Манастир Свети Спас во Мороишта - осветен во 1997 година. Се ноаѓа покрај реката Сатеска и е сместен помеѓу столетни дрвја. Еден од најубавите во струшката котлина.

Самоуправа и политикаУреди

Културни и природни знаменитостиУреди

Редовни настаниУреди

Секоја година во чест на празникот Вознесение Христово (Спасовден), во дворот на манастирот Свети Спас се организира вечерна забава со некој од македонските естрадни уметници.

ЛичностиУреди

Култура и спортУреди

ИселеништвоУреди

Од родовите поединечно се знае за следните иселеници до крајот на 1940-тите:

  • Од Малевци иселеници има во Струга (едно семејство од 1890 година) и во Драслајца (од 1870 година, како домазет).
  • Од Матлијевци иселеници има во Струга (едно семејство од 1888 година) и во САД (едно семејство од 1910 година)
  • Од Далчевци иселеници има во Белград (едно семејство од 1920 година).[6]

НаводиУреди

  1. 1,0 1,1 Васил Кънчов. „Македония. Етнография и статистика“. София, 1900, стр. 254.
  2. 2,0 2,1 D.M.Brancoff. "La Macédoine et sa Population Chrétienne". Paris, 1905, рр. 164-165.
  3. Попис на населението, домаќинствата и становите во Република Македонија, 2002 - Книга X
  4. Население на Република Македонија според изјаснувањето за етничката припадност, по населени места, според пописите на население 1948, 1953, 1961, 1971, 1981, 1991, 1994 и 2002 година (согласно територијалната организација од 1996 година). База на податоци МАКСтат. Државен завод за статистика.
  5. Трифуноски, Јован (1992). Охридско-струшка област. Белград: САНУ. стр. 236-237–238-239.
  6. 6,0 6,1 Русиќ, Бранислав. Струшко Поле-Мороишта. Архивски фонд на МАНУ АЕ 88/1.

== Надворешни врски ==