Отвори го главното мени

Букерова награда

британска книжевна награда

Букерова награда (англиски: Man Booker Prize for Fiction или само Booker Prize) — книжевна награда што секоја година се доделува на најдобриот роман на англиски јазик во авторство на државјанин на Комонвелтот, Ирска или Зимбабве,[1] а почнувајќи од 2014 г., и било која друга земја во светот, доколку делото е напишано на англиски и објавено во Британија.[2] Наградата на добитникот му гарантира меѓународен углед и успех во кариерата, па затоа таа има големо значење во книгоиздаваштвото.[3] Авторите што ќе се најдат во потесниот, па дури и во поширокиот избор исто така добиваат на значаен углед.

Букерова награда
Man Booker Prize
The Man Booker Prize 2015 logo.png
Се доделува заНајдобар роман на англиски јазик од Комонвелтот, Ирска или Зимбабве
МестоГилдхол, Лондон, Англија
ДоделуваMan Group
Прво доделување1969
Мреж. местоthemanbookerprize.com

Содржина

Историја и раководствоУреди

Букеровата награда првично се нарекувала „Букер-Меконелова награда“ (Booker-McConnell Prize), именувана по претпријатието „Букер Меконел“ кое ја основало наградата во 1968 г. под свое покровителство.[4] Кога, во 2002 г, одговорноста за раководењето на наградата припаднала на Задолжбината „Букерова награда“ (Booker Prize Foundation), како покровител се јавила инвестиционата фирма Man Group, која го задржала зборот Букер во името на наградата. Самата задолжбина е независна добротворна организација која работи со средства од сите приходи на Booker Prize Trading Ltd., како единствен акционер.[5] Денес паричниот дел од наградата изнесува 50.000 фунти, и со тоа е една од најбогатите книжевни награди во светот.

ЖириУреди

Изборот започнува со воспоставување на советодавна комисија составена од писател, двајца издавачи, агент, книжар, библиотекар и претседавач назначен од задолжбината. Тие ја избираат жири-комисијата, чии членови по правило се различни секоја година. Таа е составена од најистакнатите книжевни критичари, писатели, академици и водечки општественици.

Добитникот се прогласува на почетокот на октомври.

ЛауреатиУреди

Во чест на 25-годишнината на наградата, одлучено е да се додели посебна награда „Букер на Букерите“ (Booker of Bookers). За најдобар од сите романи што ја добиле наградата е избран „Деца на полноќта“ од Салман Ружди (добитник во 1981 г).[6]

Во 2008 г. е доделена слична награда наречена „Најдоброто од Букер“ (The Best of the Booker) во чест на 40-годишнината на наградата. Во потесниот избор влегле шест дела, а добитникот го гласала јавноста. За најдобар роман повторно е прогласен „Деца на полноќта“.[7][8]


Година Автор Наслов Изворен наслов Жанр Земја
1969 Перси Хавард Њуби „Се бара одговор“ Something to Answer For роман   Обединето Кралство
1970 Бернис Рубенс „Избраниот член“ The Elected Member роман   Обединето Кралство
1970[9][10] Џејмс Гордон Фарел „Неволји“ Troubles роман   Обединето Кралство
  Ирска
1971 Видијадар Сураџпрасад Најпол „Во слободна држава“ In a Free State расказ   Обединето Кралство
  Тринидад и Тобаго
1972 Џон Бергер „Џ.“ G. експериментален роман   Обединето Кралство
1973 Џејмс Гордон Фарел „Опсадата на Кришнапур“ The Siege of Krishnapur роман   Обединето Кралство
  Ирска
1974 Надин Гордимер „Конзерватор“ The Conservationist роман   ЈАР
Стенли Мидлтон „Празник“ Holiday роман   Обединето Кралство
1975 Рут Правер Џабвала „Жега и прашина“ Heat and Dust историски роман   Обединето Кралство
  Германија
1976 Дејвид Стори „Савил“ Saville роман   Обединето Кралство
1977 Пол Скот „Исчекување“ Staying On роман   Обединето Кралство
1978 Ајрис Медрок „Морето, морето“ The Sea, the Sea филозофски роман   Ирска
  Обединето Кралство
1979 Пенелопи Фицџералд „На море“ Offshore роман   Обединето Кралство
1980 Вилијам Голдинг Пристапни обреди Rites of Passage роман   Обединето Кралство
1981 Салман Ружди Деца на полноќта Midnight's Children магиски реализам   Обединето Кралство
1982 Томас Кенили „Шиндлеровата барка“ Schindler's Ark биографски роман   Австралија
1983 Џон Максвел Куци „Животот и времето на Мајкл К.“ Life & Times of Michael K роман   ЈАР
1984 Анита Брукнер „Хотел на езерото“ Hotel du Lac роман   Обединето Кралство
1985 Кери Хјум „Народ на коските“ The Bone People мистериозен роман   Нов Зеланд
1986 Кингсли Ејмис „Стари ѓаволи“ The Old Devils хумористичен роман   Обединето Кралство
1987 Пенелопи Лајвли „Месечев тигар“ Moon Tiger роман   Обединето Кралство
1988 Питер Кери „Оскар и Лусинда“ Oscar and Lucinda роман   Австралија
1989 Казуо Ишигуро „Остатоци од денот“ The Remains of the Day историски роман   Обединето Кралство
  Јапонија
1990 Антонија Сузан Бајат „Опседнатост“ Possession роман   Обединето Кралство
1991 Бен Окри „Гладниот пат“ The Famished Road магиски реализам   Нигерија
1992 Мајл Ондатје Англискиот пациент The English Patient историографска метапроза   Канада
  Шри Ланка
Бери Ансворт „Света глад“ Sacred Hunger историски роман   Обединето Кралство
1993 Роди Дојл „Педи Кларк ха-ха-ха“ Paddy Clarke Ha Ha Ha роман   Ирска
1994 Џејмс Келман „Доцна, баш доцна“ How Late It Was, How Late тек на свеста   Обединето Кралство
1995 Пет Баркер „Патот на сеништата“ The Ghost Road воен роман   Обединето Кралство
1996 Греам Свифт Последна заповед Last Orders роман   Обединето Кралство
1997 Арундати Рој „Богот на малите нешта“ The God of Small Things роман   Индија
1998 Ијан Мекјуан „Амстердам“ Amsterdam роман   Обединето Кралство
1999 Џон Максвел Куци „Срам“ Disgrace роман   ЈАР
2000 Маргарет Етвуд „Слепиот убиец“ The Blind Assassin роман   Канада
2001 Питер Кери „Вистинска приказна за Келиевата банда“ True History of the Kelly Gang историски роман   Австралија
2002 Јан Мартел „Живот на Пи“ Life of Pi фантастичен роман   Канада
2003 Ди Би Си Пјер „Малиот Бог Вернон“ Vernon God Little роман   Австралија
2004 Алан Холингхарст „Линија на убавината“ The Line of Beauty историски роман   Обединето Кралство
2005 Џон Бенвил „Море“ The Sea роман   Ирска
2006 Киран Десаи „Наследена загуба“ The Inheritance of Loss роман   Индија
2007 Ен Енрајт „Собир“ The Gathering роман   Ирска
2008 Аравинд Адига „Белиот тигар“ The White Tiger роман   Индија
2009 Хилари Мантел „Волчја аула“ Wolf Hall историски роман   Обединето Кралство
2010 Хавард Џејкобсон „Финклеровото прашање“ The Finkler Question роман   Обединето Кралство
2011 Џулијан Барнс „Насетување на крајот“ The Sense of an Ending роман   Обединето Кралство
2012 Хилари Мантел „Подигнете ги телата“ Bring Up the Bodies историски роман   Обединето Кралство
2013 Еленор Катон „Расветители“ The Luminaries историски роман   Нов Зеланд
2014 Ричард Фланаган „Тесниот пат код длабокиот север“ The Narrow Road to the Deep North историски роман   Австралија
2015 Марлон Џејмс „Кратка историја на седум убиства“ A Brief History of Seven Killings историски/експериментален роман   Јамајка
2016 Пол Бити „Продадена душа“ The Sellout сатиричен роман   САД
2017 Џоџ Сондерс „Линколн во бардо“ Lincoln in the Bardo историски роман   САД

Поврзани наградиУреди

Во 2005 г. е воведена посебна „Меѓународна Букерова награда“ (Man Booker International Prize) која се доделува на писател од било која земја, на секои две години. Во 1992 г. е воспоставена руска верзија на наградата наречена „Руски Букер“ (Russian Booker, офиц: Booker-Open Russia Literary Prize) Во 2007 г., Man Group ја основале „Мановата азиска книжевна награда“ (Man Asian Literary Prize) за најдобар роман од Азија напишан или преведен на англиски јази и издаден во претходната календарска година.

ПоврзаноУреди

НаводиУреди

  1. „Букерова награда: Правила“. bookerprize.com. конс. 3 септември 2009.  (англиски)
  2. „„Изненадување и ризик“: Реакции на пресвртот во наградувањето“. BBC. 18 септември 2013. конс. 19 септември 2013.  (англиски)
  3. Големата експлозија на Букер“, „New Statesman“, 9 октомври 2008 (посет. 3 септември 2009 г). (англиски)
  4. Букерова награда: историја на контроверзности, критики и великани на книжевноста“, „The Guardian“, Guardian Media Group, 18 октомври 2011 (посет. 18 октомври 2011 г). (англиски)
  5. „Букерова награда: Правни информации“. bookerprize.com. конс. 3 септември 2009.  (англиски)
  6. Малан, Џон. „Животи и дела, Каде се сега?“, „The Guardian“, Guardian Media Group, 12 јули 2008 (посет. 11 септември 2011 г). (англиски)
  7. Најдоброто од Букер“, „The Guardian“, Guardian Media Group, 21 февруари 2008 (посет. 3 септември 2009 г). (англиски)
  8. Ружди ја доби наградата „Најдоброто од Букер““, „БиБиСи Вести“, БиБиСи, 10 јули 2008 (посет. 3 септември 2009 г). (англиски)
  9. Во 1971 г. е решено да се наградува дело издадено истата, наместо претходната година, па затоа наградата не ја добило ниедно дело издадено во 1970 г. Во 2010 г. е одлучено таа награда да се додели ретроспективно, под називот „Изгубената Букерова награда“ ("Lost Man Booker Prize"), и тоа на романот „Неволји“ од Џејмс Гордон Фарел.
  10. Мелверн, Џек. „Џ.Г. Фарел доби Букерова награда за 1970 г, 30 години откако е починат“, 20 мај 2010 (посет. 23 декември 2010 г). (англиски)

Надворешни врскиУреди