Тренделаг

округ и регион во Норвешка

Тренделаг (норвешки: Trøndelag, јужнолапонски: Trööndelage) — округ во средишниот дел на Норвешка. Настанал на 1 јануари 2018 г. со спојување на дотогашните окрузи Северен и Јужен Тренделаг, одвоени уште од 1804 г. Округот се граничи со Мере ог Румсдал и заедно го образуваат регионот Средна Норвешка.

Тренделаг
Trøndelag
округ
Грб на Тренделаг
Грб
Тренделаг во рамките на Норвешка
Тренделаг во рамките на Норвешка
ЗемјаНорвешка
ОкругТренделаг
РегионСредна Норвешка
НазнакаNO-50
СедиштеСтејнхер
Управа
 • Окружен управникФранк Јенсен
  (2018–)
 • Окружен градоначалникТоре О. Сандвик
  (2018–)
Површина
 • Вкупна41.260 км2 (15,930 ми2)
Население (2009)
 • Вкупно418.453
 • Густина10/км2 (30/ми2)
 • Промена (10 г.)0 %
Часовен појасCET (UTC+01)
 • Лете (DST)CEST (UTC+02)
Мреж. местоtrondelagfylke.no
Статистички податоци

Најголем град е Трондхејм, каде е сместено седиштето на окружниот градоначалник, иако седиштето на округот е Стејнхер. Ова е предвидено да ја намали централизацијата во управата, со оглед на тоа што Тренделаг е втор по големина округ во земјата.

Во 1804 г. кралот Данска-Норвешка го поделил Тренделг на два дела, и ова траело сè до повторното спојување на почетокот на 2018 г.[1][2]

Мештаните говорат дијалект наречен трендерски (trøndersk), чија главна особина е изоставувувањето на завршните самогласки.

Тренделаг е меѓу најплодните места во Норвешка, чие обработливо земјиште дава големи приноси. Највеќето производи се предаваат кооперативот за месо и млеко, но во последно време ова важи и за земјоделските култури.

ИсторијаУреди

Подрачејто е населено со иладници години. На почетокот на железното време Тренделаг (старонордиски: Þrǿndalǫg) бил поделен на неколку ситни кралства наречени „филки“. Филките имале заеднички закони и првобитни собраниетинг. Тука се нарекувал Фростатинг, по полуостровот Фроста. Некои го сметаат за прв пример за вистинска демократија.

По времето на Хокон Грјотгардсон (838-900), Тренделаг бил под власта на велможа — јарлот од Ладе, со седиште во источниот дел на Трондхејм, крај морскиот ракав Трондхејмсфјорд. Јарловите имале значајна моќ и влијание во Норвешка сè до 1030 г.

Население во минатото
ГодинаНас.±%
176978.274—    
1951307.635+293.0 %
1960327.127+6.3 %
1970350.297+7.1 %
1980368.942+5.3 %
1990377.202+2.2 %
2000389.960+3.4 %
2010422.102+8.2 %
Извор: Централно статистичко биро [1][2][3][4].

Тренделаг (заедно со делови од Мере ог Румсдал) влегле во Шведска in the Роскилдскиот мировен договор во 1658 г. под власт ана Карл X, но набргу биле вратени Данска-Норвешка по Копенхагенскиот договор во 1660 г. Во текот на овие две години, шведска власт регрутирала 2.000 мажи и млади момчиња да се борат во војната против Полска и Бранденбург. Карл X стравувал дека ќе тренделажаните востанат против шведскиот окупатор и затоа решил да ги држи подалеку од родниот крај. Само една третина се вратиле дома, додека пак други биле приморани да се населат во Естонија (тогаш шведска покраина) по начелото раздели па владеј.[3]

Есента 1718 г. за време на Големата северна војна, војсководецот Карл Густав Армфелд тргнал со десетилјадна војска навлегол во Тренделаг за да го заземе Трондхејм по наредба на кралот Карл XII. Поради лошата линија на снабдување од Шведска, војската морала да се прехранува од селание, предизвикувајќи голема беда. Походот не успеал: бранителите на Трондхејм успешно ја одвратиле опсадата. По загинувањето на Карл XII во Опсадата на Фредрикстен во југоисточна Норвешка, Армфелд бил отповикан назад во Шведска. Повлекувањето било мачно. Војската се свела на 6.000 борци кои веќе биле парталави и прегладнети, а потоа западнале во силна вејавица. Илјадници премрзнале до смрт во норвешките планини, а стотици биле доживотно осакатени.[4]

 
Традиционална куќа во Тренделаг.

УправаУреди

Округот е под управа на совет. Во Стејнхер е седиштето на окружниот управник и окружната управа. Истите имаат служби и во Трондхејм.

Во Тренделаг има вкупно 41 вишо средно училиште, од кои девет се приватни. Има и 10-11 народни средни училишта.[5]

КраевиУреди

Округот често се дели на неколку географски краеви:

Градови и гратчињаУреди

Округот има девет градски населени места, како и рударското место Рерус.

ОпштиниУреди

Тренделаг има вкупно 47 општини според попоисот од 2018 г.

Име Изворно
име
На карта Седиште Население
(2017)[6]
Крај Број [7]
  Агденес Agdenes   Ленсвик &100000000000017110000001.711 Оркдален 5016
  Бјугн Bjugn   Ботнгорд &100000000000048220000004.822 Фусен 5017
  Веран Verran   Малм &100000000000025150000002.515 Инхеред 5039
  Вердал Verdal   Вердалсера &1000000000001484900000014.849 Инхеред 5038
  Викна Vikna   Рервик &100000000000044180000004.418 Намдален 5050
  Гронг Grong   Медјо &100000000000024670000002.467 Намдален 5045
  Ерланд Ørland   Брекстад &100000000000052910000005.291 Фусен 5015
  Индереј Inderøy   Стреумен &100000000000068000000006.800 Инхеред 5053
  Индре Фусен Indre Fosen   Орнсет &1000000000001010800000010.108 Фусен 5054
  Клебу Klæbu   Клебу &100000000000060500000006.050 Трондхејмски Регион 5030
  Левангер Levanger   Левангер &1000000000001989200000019.892 Инхеред 5037
  Лека Leka   Лекнес &10000000000000584000000584 Намдален 5052
  Лиерне Lierne   Сандвика &100000000000013890000001.389 Намдален 5042
  Малвик Malvik   Хумелвик &1000000000001382000000013.820 Трондхејмски Регион 5031
  Мелдал Meldal   Мелдал &100000000000039600000003.960 Геулдален 5023
  Мелхус Melhus   Мелхус &1000000000001621300000016.213 Оркдален 5028
  Мерокер Meråker   Митбигда &100000000000025090000002.509 Стјердален 5034
  Митре Геулдал Midtre Gauldal   Стерен &100000000000063190000006.319 Геулдален 5027
  Намдалсејд Namdalseid   Намдалсејд &100000000000015930000001.593 Намдален 5040
  Намскоган Namsskogan   Намскоган &10000000000000872000000872 Намдален 5044
  Намсус Namsos   Намсус &1000000000001305100000013.051 Намдален 5005
  Нереј Nærøy   Колверејд &100000000000051380000005.138 Намдален 5051
  Опдал Oppdal   Опдал &100000000000069730000006.973 Оркдален 5021
  Оркдал Orkdal   Оркангер &1000000000001198100000011.981 Трондхејмски Регион 5024
  Офјорд Åfjord   Орнес &100000000000032630000003.263 Фусен 5018
  Рејрвик Røyrvik   Рејрвик &10000000000000469000000469 Намдален 5043
  Ренебу Rennebu   Беркок &100000000000025560000002.556 Геулдален 5022
  Рерус Røros   Рерус &100000000000056230000005.623 Геулдален 5025
  Руан Roan   Руан &10000000000000959000000959 Фусен 5019
  Селбу Selbu   Мебонден &100000000000040980000004.098 Стјердален 5032
  Скеун Skaun   Берса &100000000000080000000008.000 Трондхејмски Регион 5029
  Снилфјорд Snillfjord   Крукстадера &10000000000000982000000982 Оркдален 5012
  Сноса Snåsa   Сноса &100000000000021590000002.159 Намдален 5041
  Стејнхер Steinkjer   Стејнхер &1000000000002197200000021.972 Инхеред 5004
  Стјердал Stjørdal   Стјердалсхалсен &1000000000002362500000023.625 Стјердален 5035
  Тидал Tydal   Ос &10000000000000861000000861 Стјердален 5033
  Трондхејм Trondheim   Трондхејм &10000000000190464000000190.464 Трондхејмски Регион 5001
  Уверхала Overhalla   Ранемслета &100000000000038400000003.840 Намдален 5047
  Усен Osen   Стејнсдален &10000000000000978000000978 Фусен 5020
  Флатангер Flatanger   Леувснес &100000000000010900000001.090 Намдален 5049
  Фреја Frøya   Систранда &100000000000049370000004.937 Оркдален 5014
  Фроста Frosta   Фроста &100000000000026300000002.630 Стјердален 5036
  Фуснес Fosnes   Дун &10000000000000628000000628 Намдален 5048
  Хејландет Høylandet   Хејландет &100000000000012640000001.264 Намдален 5046
  Хемне Hemne   Кирксетерера &100000000000042590000004.259 Оркдален 5011
  Хитра Hitra   Филан &100000000000046590000004.659 Оркдален 5013
  Хултолен Holtålen   Ренбигда &100000000000020460000002.046 Геулдален 5026
  Тренделаг Trøndelag   Стејнхер &10000000000454596000000454.596 Тренделаг 50

ПоврзаноУреди

НаводиУреди

  1. Hofstad, Sigrun (2016-04-27). „Her bankes det for et samlet Trøndelag“. NRK.
  2. „Trøndelag fylke: English“. Trøndelag fylke. Посетено на 2018-01-01.
  3. Gjerset, Knut (1915). History of the Norwegian People, Volumes II. The MacMillan Company. стр. 318–320.
  4. „Historien“. Посетено на 2009-04-07.
  5. Trøndelag“. Store norske leksikon. (2018-03-10). Kunnskapsforlaget. (посет. 5 мај 2018 г)
  6. Statistisk sentralbyrå (2017). „Table: 06913: Population 1 January and population changes during the calendar year (M)“ (норвешки). Посетено на 2017-10-02.
  7. „Nye fylkes- og kommunenummer - Trøndelag fylke“ (PDF). Det kongelige kommunal- og moderniseringsdepartement.

Надворешни врскиУреди


Координати: 63°25′37″N 10°23′35″E / 63.42694° N; 10.39306° E / 63.42694; 10.39306{{#coordinates:}}: не може да има повеќе од една главна ознака по страница