Шпаргли

семејство растенија
(Пренасочено од Asparagaceae)
Шпаргли

Шпаргли (науч. Asparagaceae) — семејство цветни растенија во редот на шпаргловидните (Asparagales) во рамките на монокотиледоните.[1]

Шпаргли
Asperge in bloei Asparagus officinalis.jpg
Шпаргла (Asparagus officinalis) во цут
Научна класификација [ у ]
Царство: Растенија
клад: Скриеносеменици
клад: Монокотиледони
Ред: Шпаргловидни
Семејство: Шпаргли
Juss.[1]
Родови

во текстот

Синоними
  • Asparageae

Според претходните класификации, многу од видовите биле сместени во семејството на лилјаните (Liliaceae). Системот APG II од 2003 г. дава две можности: во поширока смисла, со седум претходно признаени семејства, или во потесна, со мошне малку родови (Asparagus и Hemiphylacus), но сепак со вкупно неколку стотици видови. Преработаниот систем APG III од 2009 г. ја допушта само пошироката смисла. Во исто време е објавен труд во кој се предлагаат седум потсемејства наместо првобитните семејства.[2]

РодовиУреди

Семејството на шпарглите опфаќа 114 родови со вкупно околу 2.900 видови.[3] Освен ако не е поинаку наведено, долунаведениот азбучен список се води според родовите прифатени од Светскиот контролен список на избрани растителни семејства како семејство шпаргли (Asparagaceae, со синоними од истиот извор).[4] Наводите за потсемејствата се кон изворите што го поставаат родот во даденото потсемејство.

Родови на шпарглите[4]
Потсемејство Род
Lomandroideae[5] Acanthocarpus Lehm.
Agavoideae[6] Agave L.
Scilloideae[7] Albuca L. (понекогаш се вбројува во Ornithogalum[7])
Scilloideae[7] Alrawia (Wendelbo) Perss. & Wendelbo
Brodiaeoideae[6] Androstephium Torr.
Agavoideae[6] Anemarrhena Bunge
Agavoideae[6] Anthericum L.
Aphyllanthoideae[6] Aphyllanthes L.
Lomandroideae[6] Arthropodium R.Br.
Asparagoideae[6] Asparagus Tourn. ex L.
Nolinoideae[6] Aspidistra Ker Gawl. (вкл. Antherolophus Gagnep., Colania Gagnep.)
Scilloideae[7] Barnardia Lindl.
Nolinoideae[7] Beaucarnea Lem.
Agavoideae[6] Behnia Didr.
Scilloideae[7] Bellevalia Lapeyr. (вкл. Strangweja Bertol.)
Agavoideae[6] Beschorneria Kunth
Brodiaeoideae[6] Bessera Schult.f. (вкл. Behria)
Brodiaeoideae[6] Bloomeria Kellogg
Scilloideae[7] Bowiea Harv. ex Hook.f.
Scilloideae[7] Brimeura Salisb.
Brodiaeoideae[6] Brodiaea Sm.
Nolinoideae[6] Calibanus Rose
Agavoideae[6] Camassia Lindl.
Nolinoideae[7] Campylandra Baker
Lomandroideae[6] Chamaescilla F.Muell. ex Benth.
Lomandroideae[7] Chamaexeros Benth.
Scilloideae[7] Chionodoxa Boiss. (се вбројува во Scilla L. во некои извори)
Scilloideae × Chionoscilla J.Allen ex G.Nicholson (се вбројува во Scilla L. во некои извори)
Agavoideae[6] Chlorogalum (Lindl.) Kunth
Agavoideae[6] Chlorophytum Ker Gawl.
Nolinoideae[6] Comospermum Rauschert
Nolinoideae[6] Convallaria L.
Lomandroideae[6] Cordyline Comm. ex R.Br. (вкл. Cohnia Kunth)
Nolinoideae[6] Danae Medik.
Brodiaeoideae[6] Dandya H.E.Moore
Nolinoideae[5] Dasylirion Zucc.
Scilloideae[7] Daubenya Lindl. (вкл. Amphisiphon W.F.Barker, Androsiphon Schltr.)
Agavoideae[7] Diamena Ravenna
Brodiaeoideae[6] Dichelostemma Kunth (вкл. Brevoortia, Dipterostemon, Stropholirion)
Lomandroideae[7] Dichopogon Kunth (може да се вброи во Arthropodium)
Agavoideae[7] Diora Ravenna
Scilloideae[7] Dipcadi Medik. (понекогаш се вбројува во Ornithogalum[7])
Nolinoideae[7] Disporopsis Hance
Nolinoideae[6] Dracaena Vand. ex L.
Scilloideae[7] Drimia Jacq. (вкл. Litanthus Harv., Rhadamanthus Salisb., Rhodocodon Baker, Sypharissa Salisb., Tenicroa Raf., Thuranthos C.H.Wright, Urginea Steinh., Urgineopsis Compton)
Scilloideae[7] Drimiopsis Lindl. & Paxton (понекогаш се вбројува во Ledebouria[7])
Agavoideae[6] Echeandia Ortega
Agavoideae[5] Eremocrinum M.E.Jones
Nolinoideae[6] Eriospermum Jacq.
Scilloideae[7] Eucomis L'Hér.
Lomandroideae[6] Eustrephus R.Br.
Agavoideae[5] Furcraea Vent.
Scilloideae[7] Galtonia Decne. (се вбројува во Ornithogalum L. во некои извори)
Agavoideae[7] Hagenbachia Nees & Mart.
Agavoideae[6] Hastingsia S.Watson
Asparagoideae[6] Hemiphylacus S.Watson
Agavoideae[6] Herreria Ruiz & Pav.
Agavoideae[6] Herreriopsis H.Perrier
Agavoideae[7] Hesperaloe Engelm. in S.Watson
Agavoideae[6] Hesperocallis A.Gray
Agavoideae[7] Hesperoyucca (Engelm.) Trel. (се вбројува во Yucca во некои извори)
Nolinoideae[7] Heteropolygonatum M.N.Tamura & Ogisu
Agavoideae[6] Hosta Tratt.
Scilloideae[7] Hyacinthella Schur
Scilloideae[7] Hyacinthoides Heist. ex Fabr. (вкл. Endymion Dumort.)
Scilloideae[7] Hyacinthus Tourn. ex L.
Scilloideae[7] Lachenalia Jacq. ex Murray (вкл. Brachyscypha Baker, Periboea Kunth, Polyxena Kunth)
Lomandroideae[6] Laxmannia R.Br. (вкл. Bartlingia F. Mueller)
Scilloideae[7] Ledebouria Roth (вкл. Resnova van der Merwe[7])
Scilloideae[7] Leopoldia Parl.
Agavoideae[6] Leucocrinum Nutt. ex A.Gray
Nolinoideae[5] Liriope Lour.
Lomandroideae[6] Lomandra Labill. (вкл. Xerotes R. Brown)
Nolinoideae[6] Maianthemum F.H.Wigg. (вкл. Oligobotrya Baker, Smilacina Desf.)
Agavoideae[5] Manfreda Salisb. (се вбројува во Agave во некои извори)
Scilloideae[7] Massonia Thunb. ex Houtt. (вкл. Neobakeria Schltr., Whiteheadia Harv.)
Scilloideae[7] Merwilla Speta
Brodiaeoideae[6] Milla Cav. (вкл. Diphalangium)
Brodiaeoideae[6] Muilla S.Watson ex Benth.
Lomandroideae[7] Murchisonia Brittan
Scilloideae[7] Muscari Mill. (вкл. Botryanthus Kunth, Muscarimia Kostel., Pseudomuscari Garbari & Greuter)
Nolinoideae[6] Nolina Michx.
Nolinoideae[6] Ophiopogon Ker Gawl.
Scilloideae[7] Ornithogalum L. (вкл. Battandiera Maire, Elsiea F.M.Leight., Neopatersonia Schonl.)
Scilloideae[7] Oziroe Raf. (вкл. Fortunatia J.F.Macbr.)
Agavoideae[6] Paradisea Mazzuc.
Nolinoideae[6] Peliosanthes Andrews
Brodiaeoideae[6] Petronymphe H.E.Moore
Nolinoideae[7] Pleomele Salisb. (често се вбројува во Dracaena)
Agavoideae[5] Polianthes L. (се вбројува во Agave во некои извори)
Nolinoideae[6] Polygonatum Mill.
Agavoideae[7] Prochnyanthes S.Watson
Scilloideae[7] Prospero Salisb.
Scilloideae[7] Pseudogaltonia (Kuntze) Engl. (понекогаш се вбројува во Ornithogalum[7])
Scilloideae[7] Pseudoprospero Speta
Scilloideae[7] Puschkinia Adams
Nolinoideae[7] Reineckea Kunth
Nolinoideae[7] Rohdea Roth (вкл. Gonioscypha Baker)
Lomandroideae[7] Romnalda P.F.Stevens
Nolinoideae[6] Ruscus L.
Nolinoideae[5] Sansevieria Thunb.
Scilloideae[7] Schizobasis Baker (понекогаш се вбројува во Drimia[7])
Scilloideae[7] Schizocarphus van der Merwe
Agavoideae[6] Schoenolirion Durand
Scilloideae[7] Scilla L.
Nolinoideae[6] Semele Kunth
Lomandroideae[7] Sowerbaea Sm.
Nolinoideae[6] Speirantha Baker
Scilloideae[7] Spetaea Wetschnig & Pfosser
Nolinoideae[7] Theropogon Maxim.
Lomandroideae[6] Thysanotus R.Br.
Lomandroideae[7] Trichopetalum Lindl. (вкл. Bottinaea Colla)
Brodiaeoideae[6] Triteleia Douglas ex Lindl. (вкл. Hesperoscordium, Themis)
Brodiaeoideae[6] Triteleiopsis Hoover
Nolinoideae[6] Tupistra Ker Gawl. (вкл. Campylandra Baker, Tricalistra Ridl.)
Scilloideae[7] Veltheimia Gled.
Lomandroideae[6] Xerolirion A.S.George
Agavoideae[6] Yucca L. (вкл. Samuela)

НаводиУреди

  1. 1,0 1,1 Angiosperm Phylogeny Group III (2009), "An update of the Angiosperm Phylogeny Group classification for the orders and families of flowering plants: APG III", Botanical Journal of the Linnean Society, 161 (2): 105–121, doi:10.1111/j.1095-8339.2009.00996.x
  2. Chase, M.W.; Reveal, J.L. & Fay, M.F. (2009), "A subfamilial classification for the expanded asparagalean families Amaryllidaceae, Asparagaceae and Xanthorrhoeaceae", Botanical Journal of the Linnean Society, 161 (2): 132–136, doi:10.1111/j.1095-8339.2009.00999.x
  3. Christenhusz, M. J. M. & Byng, J. W. (2016). "The number of known plants species in the world and its annual increase". Phytotaxa. Magnolia Press. 261 (3): 201–217. doi:10.11646/phytotaxa.261.3.1.
  4. 4,0 4,1 WCSP (2011), Светски контролен список на избрани растителни семејства, Одбор на доверители на Кралските ботанички градини во Кју, archived from the original on March 7, 2012, Посетено на 2011-05-25 Unknown parameter |deadurl= ignored (help) (англиски)
  5. 5,0 5,1 5,2 5,3 5,4 5,5 5,6 5,7 Stevens, P.F., Angiosperm Phylogeny Website, archived from the original on 2011-06-03, Посетено на 2011-05-29 Unknown parameter |deadurl= ignored (help)
  6. 6,00 6,01 6,02 6,03 6,04 6,05 6,06 6,07 6,08 6,09 6,10 6,11 6,12 6,13 6,14 6,15 6,16 6,17 6,18 6,19 6,20 6,21 6,22 6,23 6,24 6,25 6,26 6,27 6,28 6,29 6,30 6,31 6,32 6,33 6,34 6,35 6,36 6,37 6,38 6,39 6,40 6,41 6,42 6,43 6,44 6,45 6,46 6,47 6,48 6,49 6,50 6,51 6,52 6,53 6,54 6,55 Chase, M.W.; Reveal, J.L. & Fay, M.F. (2009), "A subfamilial classification for the expanded asparagalean families Amaryllidaceae, Asparagaceae and Xanthorrhoeaceae", Botanical Journal of the Linnean Society, 161 (2): 132–136, doi:10.1111/j.1095-8339.2009.00999.x
  7. 7,00 7,01 7,02 7,03 7,04 7,05 7,06 7,07 7,08 7,09 7,10 7,11 7,12 7,13 7,14 7,15 7,16 7,17 7,18 7,19 7,20 7,21 7,22 7,23 7,24 7,25 7,26 7,27 7,28 7,29 7,30 7,31 7,32 7,33 7,34 7,35 7,36 7,37 7,38 7,39 7,40 7,41 7,42 7,43 7,44 7,45 7,46 7,47 7,48 7,49 7,50 7,51 7,52 7,53 7,54 7,55 7,56 7,57 7,58 "Query GRIN Taxonomy for Plants". Germplasm Resources Information Network. United States Department of Agriculture. Посетено на 2011-05-30.

БиблиографијаУреди

Надворешни врскиУреди