Отвори го главното мени

Промени

с
Бот Додава: stq:Assimilation (Phonetik); козметички промени
|}
 
== Правило 1 ==
Звучните и безвучните согласки се едначат по звучност кога ќе се најдат во непосреден допир. Едначењето се врши спрема втората согласка. Звучните согласки пред безвучните се менуваат во безвучни. Пример:
 
* ''б-п'': ''[[баба]]'' - ''бапски''; ''[[врабец]]'' - ''[[врапче]]'', ''врапци''; ''[[даб]]'', ''дабот'' - ''дапче''; ''забец'' - ''запци'', ''запчест''; ''[[јамб]]'', ''јамбот'', ''јампски''; ''[[Љубе]]'' - ''[[Љупчо]]'', ''[[Љупка]]''; ''[[роб]]'', ''робот'' - ''ропски'', ''ропство'', ...
* ''д-т'':
* ''г-к'':
* ''в-ф'':
* ''з-с'':
* ''ж-ш'':
* ''ѕ-ц'':
* ''џ-ч'':
* ''ѓ-ќ'':
 
== Правило 2 ==
Безвучните согласки пред звучните преоѓаат во звучни
 
== Правило 3 ==
Едначењето по звучност редовно се обележува и во [[префиксирани зборови|префиксираните зборови]].
 
== Правило 4 ==
Согласката ''ј'' се обезвучува и пред африкативните ''ц'', ''ч'' во префиксираните зборови.
 
== Правило 5 ==
Кога префиксите што завршуваат на согласка (''зад''-, ''над''-, ''од''-, ''под''-, ''пред''-, ''без''-, ''из''-, ''раз''-) ќе влезат во состав на збор што почнува со [[истородна согласка]], настануваат два случаја.
 
=== Правило 5.1 ===
Во некои зборови границата меѓу префиксот и [[основен збор|основниот збор]] јасно се чувствува, и согласките се пишуваат удвоено: ''оддели'', ''поддава'', ''раззелени'', ''оттука'', ''поттикне'', ''бессовесен'', ...
 
=== Правило 5.2 ===
Во други случаи, кога е сраснатоста на составните делови изразена во поголем степен, по извршеното едначење се добива една согласка: ''одамна'' (од ''оддамна''), ''бесмислен'', ''бесмртен'', ''бесрамен'', ''бестрашен'', ''исее'', ''исекне'', ''исели'', ''исече'', ''раседла'' (од ''разседла''), ''расее'', ''расели'', ''расече'', ''раслои'', ''расобуе'', ''расони'' и др.
 
Иста појава имаме и на составите меѓу префиските ''без''-, ''из''-, ''раз''- и зборовите што почнуваат со ''ш''. Во едни случаи се чува ''с'': ''бесшумно'' (од ''безшумно''), ''исшета'', ''исшие'', ''исшилчи'', а во други, по асимилацијата на ''с'' во ''ш'', се добило едно ''ш''; ''ишари'' (од ''изшари''), ''ишмрка'', ''уштипе'', ''рашета'' (од ''разшета''), ''рашие'', ''рашири'', ''раштима'', ''раштрка''.
 
== Правило 6 ==
Едначењето по звучност не се одбележува во следниве случаи:
 
=== Правило 6.1 ===
Не се одбележува едначењето на ''в'' пред [[безвучна согласка|безвучната согласка]]:
 
=== Правило 6.2 ===
Не се одбележува едначењето на ''д''
 
=== Правило 6.3 ===
Пред [[членска наставка|членската наставка]] -''та'' не се одбележува и едначењето на другите звучни согласки
 
=== Правило 6.4 ===
Согласката ''г'' не се едначи во: ''бегство'', ''другпат''.
 
=== Правило 6.5 ===
Не се едначи ''т'' во [[сложени зборови|сложените зборови]] од типот: ''петгодишен'', ''десетгодишен'', ''дванаесетгодишен'', ...
 
=== Правило 6.6 ===
Едначењето на согласките по звучност не се одбележува и во некои [[сопствени имиња]] од туѓо потекло.
 
=== Правило 6.7 ===
Во допир со [[сонанти]]те не се врши едначење по звучност: ''милослив'', ''милосница'', ''мирислив''.
 
== Литература ==
* '''ПРАВОПИС НА МАКЕДОНСКИОТ ЛИТЕРАТУРЕН ЈАЗИК''', [[Институт за македонски јазик]] "Крсте Мисирков", трето издание на [[Просветно дело - Скопје]], [[1986]], ''Редакциски одбор'': ''[[Божо Видоевски]]'', ''[[Тодор Димитровски]]'', ''[[Кирил Конески]]'', ''[[Крум Тошев]]'' (претседател), ''[[Рада Угринова-Скаловска]]''
 
[[категоријаКатегорија:Правопис на македонскиот литературен јазик]]
 
[[br:Heñveladur (yezhoniezh)]]
[[ru:Ассимиляция (лингвистика)]]
[[sr:Једначење сугласника по звучности]]
[[stq:Assimilation (Phonetik)]]
[[sv:Assimilation (lingvistik)]]
[[uk:Асиміляція (мовознавство)]]