Кралство Виртемберг: Разлика помеѓу преработките

Додадени 12.306 бајти ,  пред 7 месеци
+историја, власт
[проверена преработка][проверена преработка]
(+историја)
(+историја, власт)
 
Во 1806 година, Фридрих се приклучил на [[Рајнски Сојуз|Рајнскиот Сојуз]] и добил дополнителна територија со 160.000 жители. Подоцна, со [[Виенски мир|Виенскиот мир]] од октомври 1809 година, под негова власт дошле уште околу 110.000 луѓе. Во замена за овие услуги, Фридрих му се придружил на францускиот император [[Наполеон Бонапарт|Наполеон]] во неговите походи против [[Кралство Прусија|Прусија]], [[Австриско Царство|Австрија]] и [[Руска Империја|Русија]]. Од 16.000 негови поданици кои марширале кон [[Москва]], само неколку стотици се вратиле. По [[Битка кај Лајпциг|битката кај Лајпциг]] во октомври 1813 година, Фридрих го напуштил францускиот император и со договор со [[Клеменс фон Метерних|Метерних]] во [[Фулда]] во ноември 1813 година, обезбедил потврда за својата кралска титула и за неговите неодамнешни територијални проширувања. Во меѓувреме, неговите трупи марширале во Франција со сојузниците. Во 1815 година, кралот се приклучил на [[Германски Сојуз|Германскиот Сојуз]], но [[Виенски конгрес|Конгресот на Виена]] не направил никаква промена во обемот на неговите земји. Истата година, тој пред претставниците на својот народ ги поставил контурите на новиот устав, но тие го отфрлиле, а среде метежот што настанал, Фридрих починал на 30 октомври 1816 година.
 
=== Вилијам I ===
Фридрих бил наследен од неговиот син, [[Вилијам I (Виртемберг)|Вилијам I]], кој по многу дискусии, доделил нов устав во септември 1819 година. Овој устав (со последователни измени) останал на сила до 1918 година.<ref>Chisholm 1911, p. 858.</ref>
 
Започнал период на тишина и состојбата на кралството и неговото образование, земјоделство, трговија и економија се подобриле. И во јавните и во приватните работи, штедливоста на Вилијам помогнала да се поправат уништените финансии на земјата. Вклучувањето на Виртемберг во германскиот ''Золверајн'' и изградбата на железниците ја поттикнало трговијата.<ref>Chisholm 1911, pp. 858–859.</ref>
 
[[Револуции од 1848|Револуционерното движење од 1848]] година не го оставил Виртемберг недопрен, иако на територијата не се случило насилство. Вилијам морал да го отпушти Јоханес Шлаер (1792–1860) и другите негови министри и да назначи луѓе со полиберални идеи, поборници за обединета Германија. Вилијам прогласил демократски устав, но штом движењето ја потрошило својата сила, тој ги разрешил либералните министри, а во октомври 1849 година, Шлаер и неговите соработници се вратиле на власт. Во 1851 година, со мешање во народните изборни права, кралот и неговите министри успеале да состават сервилна ''диета'' со која се предале привилегиите стекнати од 1848 година. На овој начин, властите го вратиле уставот од 1819 година и власта преминала во бирократски раце. Конкордатот со [[Папа|папството]] се покажало како речиси последниот чин од долгото владеење на Вилијам, но собранието го отфрлил договорот.<ref name=":0">Chisholm 1911, p. 859.</ref>
 
=== Чарлс I ===
Во јули 1864 година, [[Чарлс I (Виртемберг)|Чарлс I]] го наследил неговиот татко [[Вилијам I (Виртемберг)|Вилијам]] како крал и речиси веднаш морал да се соочи со значителни тешкотии. Во натпреварот помеѓу [[Австриско Царство|Австрија]] и [[Кралство Прусија|Прусија]] за превласт во Германија, Вилијам постојано ја заземал австриската страна и новиот крал ја продолжил оваа политика. Во 1866 година, Виртемберг ја поддржал Австрија во [[Австро-пруска војна|Австро-пруската војна]], но три недели по [[Битка кај Каниграц|битката кај Каниграц]] (3 јули 1866 година), сојузниците претрпеле сеопфатен пораз во [[Битка кај Таубербишофсхајм|битката кај Таубербишофсхајм]]. Прусите го окупирале северниот дел на Виртемберг и преговарале за мир во август 1866 година. Виртемберг бил еден од учесниците на [[Прва Женевската конвенција|Женевската конвенција од 1864]] и [[Декларацијата од Санкт Петербург (1868)|Декларацијата од Санкт Петербург од 1868]] година.<ref name=":0" />
 
Крајот на борбата против Прусија овозможила обнова на демократската агитација во Виртемберг, но тоа не постигнало опипливи резултати кога избувнала војната во 1870 година. Иако Виртемберг продолжил да биде антагонист кон Прусија, кралството го имал националниот ентузијазам што ја зафатил Германија. Војниците на Виртембергер одиграле заслужна улога во битката кај Ворт и во другите операции од војната.<ref name=":0" />
 
Во 1871 година, Виртемберг станал член на новата [[Германско Царство|Германска Империја]], но ја задржал контролата врз сопствената пошта, телеграфите и железницата. Имал и одредени посебни привилегии во однос на оданочувањето и војската. Во следните 10 години, Виртемберг со ентузијазам го поддржувал новиот поредок. Следеле многу важни реформи, особено во областа на финансиите, но предлогот за обединување на железничкиот систем со оној на остатокот од Германија пропаднал. По намалувањето на оданочувањето во 1889 година, биле разгледани промени во уставот. Чарлс сакал да го зајакне конзервативниот елемент во коморите, но законите од 1874, 1876 и 1879 година извршиле само мала промена.<ref name=":0" />
 
=== Вилијам II ===
Кога кралот [[Чарлс I (Виртемберг)|Чарлс]] ненадејно починал на 6 октомври 1891 година, го наследил неговиот внук [[Вилијам II (Виртемберг)|Вилијам II]], кој ја продолжил политиката на Чарлс. Уставните дискусии продолжиле и изборите од 1895 година ја вратиле моќната партија на демократите. Вилијам немал синови, ниту неговиот единствен протестантски роднина, војводата [[Никола (Виртемберг)|Никола]] (1833–1903). Следствено, власта требало да премине на римокатоличкиот огранок на семејството, предизвикувајќи тешкотии во однос на односите меѓу црквата и државата. Од 1910 година, престолонаследник бил војводата [[Алберт (Виртемберг)|Алберт]] (роден 1865 година) од семејството Алтсхаузен. Постарата католичка линија, онаа на војводата од Урах, била заобиколена како резултат на моргански брак склучен во 1800 година. Протестантската морганатичка линија ја вклучувала Марија од Тек, која се омажила за [[Џорџ V]] од Обединетото Кралство.
 
Кралот Вилијам абдицирал на 30 ноември 1918 година, по поразот на Германија во [[Прва светска војна|Првата светска војна]], ставајќи крај на династијата која траела 837 години. Кралството било заменето со [[Слободна народна држава Виртемберг|Слободната народна држава Виртемберг]]. По [[Втора светска војна|Втората светска војна]], Виртемберг бил поделен меѓу американската и француската окупациска зона и станал дел од две нови држави; [[Виртемберг-Баден]] и [[Виртемберг-Хоенцолерн]]. Овие две држави се споиле со [[Јужен Баден]] во 1952 година и станале денешната германска покраина [[Баден-Виртемберг]] во рамките на [[Германија|Сојузна Република Германија]].
 
== Власт ==
Кралството Виртемберг функционирало како [[уставна монархија]] во рамките на [[Германско Царство|Германската Империја]], со четири гласа во Сојузниот совет ([[Германски јазик|германски]]: ''Bundesrat'') и 17 во Царската ''диета'' ([[Германски јазик|германски]]: ''Reichstag''). Уставот се потпирал на законот од 1819 година, изменет во 1868, 1874 и 1906 година. Кралот добил граѓански список (годишен грант) еквивалентен на 103.227 [[Британска фунта|британски фунти]] на почетокот на 20 век.
 
Кралството поседувало [[Дводомен парламент|дводомен]] законодавен дом. Кралот го назначил претседателот на горната комора; по 1874 година, долниот дом избрал свој претседател. Членовите на секој дом требало да бидат постари од 25 години. Пратеничките мандати во Виртемберг траеле шест години и сите машки граѓани над 25 години имале право да гласаат на гласачките ливчиња.
 
Највисоката извршна власт била во рацете на Државното Министерство ([[Германски јазик|германски]]: ''Staatsministerium''), составено од шест министри: правда, надворешни работи (со кралското домаќинство, железници, пошта и телеграфи), внатрешни работи, јавна богослужба и образование, војна, и финансии. Кралството имало и приватен совет, составен од министри и некои номинирани советници ([[Германски јазик|германски]]: ''wirkliche Staatsräte''), кои го советувале суверенот. Судиите на специјалниот врховен суд на правдата, наречен Државен трибунал ([[Германски јазик|германски]]: ''Staatsgerichtshof'') функционирале како чувари на уставот. Овој суд бил делумно избран од коморите, а делумно назначен од кралот. Секоја од коморите имала право да импичнува министри.
 
== Поврзано ==
 
* [[Баден-Виртемберг]]
 
== Наводи ==
<references />
{{Држави на Германскиот Сојуз|state=autocollapse}}{{Држави на Германското Царство|state=autocollapse}}
 
4.486

уредувања