Разлика помеѓу преработките на „Абуџа“

Додадени 79 бајти ,  пред 1 месец
с
Промена на тековен параметар, replaced: deadurl=no → url-status=, deadurl=yes → url-status=dead using AWB
с (Промена на тековен параметар, replaced: deadurl=no → url-status=, deadurl=yes → url-status=dead using AWB)
[[Податотека:Locator Map Abuja-Nigeria.png|right|thumbnails|250px|Местоположбата на Абуџа во Нигерија.]]
 
'''Абуџа''' е [[главен град]] на [[Нигерија]]. Има околу 2,5 милиони жители. Градот е сместен во Федералната престолнинска територија (ФПТ). Абуџа остана главен град на Нигерија на [[12 декември]], [[1991]] година, на местото на дотогашниот главен град [[Лагос]].
 
== Опис ==
Градот е плански урбанизиран и истиот е изграден главно во 1980 година<ref name="bbc">{{cite news|url=http://news.bbc.co.uk/2/hi/africa/6355269.stm|title=Life of poverty in Abuja's wealth|accessdate=2007-08-10|work=news.bbc.co.uk|publisher=BBC News, Tuesday, 13 February 2007|date=2007-02-13}}</ref> станувајќи главен град на 12 декември 1991 наместо најнаселниот град [[Лагос]]. Голем дел од дизајнот на зградите во градот е дело на [[Јапонија|јапонскиот]] архитект [[Кензо Танге]].
 
На пописот од [[2006]] година, градот Абуџа имал население од 776.298,<ref name="plac">{{cite web|url=http://placng.org/Legal%20Notice%20on%20Publication%20of%202006%20Census%20Final%20Results.pdf|title=Legal Notice on Publication of 2006 Census Final Results|publisher=Policy and Legal Advocacy Centre|accessdate=10 June 2012|deadurlurl-status=yesdead|archiveurl=https://web.archive.org/web/20130319130952/http://placng.org/Legal%20Notice%20on%20Publication%20of%202006%20Census%20Final%20Results.pdf|archivedate=19 March 2013}}</ref> што го прави еден од најнаселените градови во [[Нигерија]]. Според [[Обединети нации|Обединетите нации]], Абуџа пораснал за 139,7% помеѓу 2000 и 2010 година, што го прави најбрзорастечки град во светот.<ref>{{cite web|url=http://blog.euromonitor.com/2010/03/special-report-worlds-fastest-growing-cities-are-in-asia-and-africa.html|title=World’s Fastest Growing Cities are in Asia and Africa|date=2 March 2010|publisher=Euromonitor|archive-url=https://web.archive.org/web/20151117022953/http://blog.euromonitor.com/2010/03/special-report-worlds-fastest-growing-cities-are-in-asia-and-africa.html|archive-date=October 2015|accessdate=26 October 2015}}</ref> Растот довел до појава на сателитски градови, како што се Урбаната област Кару, Сулеџа, Гвагвалада, Лугбе, Куџе и други помали населби кон кои се протега. Неофицијалната метрополитенска област Абуџа има население од над три милиони, што го прави четврто по големина метрополитенско подрачје во Нигерија, по [[Лагос]], [[Кано]] и [[Ибадан]]. Од 2016, метрополитенската област на Абуџа се проценува со 6 милиони лица, ставајќи се веднаш зад Лагос, најнаселената област<ref name="Jaiyeola">{{Cite web|url=http://www.thisdaylive.com/index.php/2016/03/29/fct-minister-harps-on-development-of-satellite-towns/|title=FCT Minister Harps on Development of Satellite Towns|last=Jaiyeola|first=Andrews}}</ref>
 
Градот има Меѓународен аеродром Намди Аџикиве. Абуџа е познат како еден од неколкуте наменски изградени главни градови во Африка, и еден од најбогатите.<ref>Murray, Senan. "[http://news.bbc.co.uk/1/hi/world/africa/6355269.stm Life of poverty in Abuja's wealth]." ''[[BBC]]''. Tuesday 13 February 2007. Retrieved on 12 September 2011.</ref>
Домородните жители на Абуџа се [[Гвари]] кои зборуваат на јазиците [[Басајски јазик|баса]], гвандара, гаде, ганагана, коро итн. Поради етничките и религиозните поделби на Нигерија, планот бил од независноста на [[Нигерија]] да има свој главен град на место кое се смета за неутрално за сите поголеми етнички страни, а кој ќе се наоѓа во близина на сите региони на Нигерија. Локацијата на крајот била назначена во центарот на земјата во раните 1970-ти, бидејќи означува неутралност и национално единство. Друг поттик за Абуџа бил поради тоа што Лагос станал пренатрупан. [[Лагос]] веќе бележел брз економски развој, па нигерискиот режим ја почувствува потребата за проширување на економијата кон внатрешниот дел на земјата, па оттаму одлучил да ја премести престолнината во Абуџа.<ref>https://www.naij.com/574434-nigeriaat55-top-5-reasons-nigerias-capital-moved-lagos-abuja-photos.html</ref>, слично како Бразил кој својот главен град [[Бразилија]] го испланирал на местото на [[Рио де Жанеиро|Рио]]. Изградбата започнала кон крајот на 1970-тите, но поради економска и политичка нестабилност, почетните фази на градот не биле завршени до крајот на 1980-тите.
 
Повеќето земји ги преселиле своите амбасади во Абуџа, а некои ги задржале своите поранешни амбасади во Лагос, комерцијалниот главен град на Нигерија. Абуџа е седиште на [[Економска заедница на западноафриканските држави|Економската заедница на западноафриканските држави]] (ЕКОВАС) и регионален штаб на [[Организација на земји извознички на нафта|ОПЕК]]. Абуџа и Федералната престолнинска територија доживеале огромен пораст на населението. Некои области околу Абуџа се зголемиле за 20% до 30% годишно.<ref name="WBC">{{cite web|url=http://www.citiesalliance.org/cdsdb.nsf/Attachments/South+Africa+roundtable/$File/African+Regional+Roundtable+on+Upgrading+Oct00.pdf|title=World Bank Conference: African Regional Roundtable on Upgrading Low-income Settlements|accessdate=2007-08-10|work=www.citiesalliance.org|publisher=World Bank, 3–5 October 2000, Johannesburg, South Africa, p. 16|archiveurl=https://web.archive.org/web/20070928045105/http://www.citiesalliance.org/cdsdb.nsf/Attachments/South%2BAfrica%2Broundtable/%24File/African%2BRegional%2BRoundtable%2Bon%2BUpgrading%2BOct00.pdf|archivedate=28 September 2007|deadurlurl-status=no|df=dmy}}</ref> Населбите и градовите брзо се шират во и надвор од границите на градот<ref name="fig">{{cite web|url=http://www.fig.net/pub/accra/papers/ts18/ts18_01_jibril.pdf|title=Resettlement Issues, Squatter Settlements and the Problems of Land Administration in Abuja, Nigeria’s Federal Capital|accessdate=2007-08-10|work=fig.net|publisher=5th FIG Regional Conference Accra, Ghana, 8–11 March 2006}}</ref> Десетици илјади луѓе биле протерани откако поранешниот министер на ФПТ Насир Ахмад ел-Руфи започнал кампања за уривање во 2003 година<ref name="NYT">{{cite news|url=https://www.nytimes.com/2006/12/13/world/africa/13abuja.html?ex=1323666000&en=9b1bb2ecd684791c&ei=5090&partner=rssuserland&emc=rss|title=In a Dream City, a Nightmare OF AKIM JOHN for the Common Man|accessdate=2007-08-10|work=nyt.com|publisher=New York Times, 13 December 2006|first=Lydia|last=Polgreen|date=13 December 2006}}</ref>
 
== Области ==
* Централна стопанска област - во која се наоѓаат сите интернационални компании, националната џамија и националната црква како и владини институции
 
* Областа Гарки во која се наоѓа нигериската радио и телевизија
 
* Областа Вузе е главна трговска зона
 
* Областа Маитама каде има хотелХилтон и седишта на разни комисии, на европски и азиска амбасади
 
* Областа Асокоро е најексклузивната и најбезбедна зона во градот
 
* Областа Гваримпа е област за судското седиште
 
* Областа Дуруми каде се наоѓа Американското национално училиште
 
Абуџа според климатската има тропска влажна и сува клима со три временски услови во текот на годината. Ова вклучува топла, влажна сезона на дождови и експлозивна сува сезона. Во периодот помеѓу двете, постои краток интервал од ветер од североисток, со прашина и суша.
 
Дождовната сезона започнува од [[април]], а завршува во октомври, кога дневната температура треба да достигне 28 &nbsp;° C до 30 &nbsp;° C со падови ноќно време кога се движи околу 22 &nbsp;° C до 23 &nbsp;° C. Во сувата сезона, температурата на денот може да стигне и до 40 &nbsp;° C а ноќната да се спушти до 12 &nbsp;° C.
 
Врнежите од дожд се чести за време на дождовната сезона од април до октомври секоја година.{{Weather box|location=Абуџа|metric first=Yes|single line=Yes|Jan high C=34.7|Feb high C=36.8|Mar high C=36.9|Apr high C=35.6|May high C=32.7|Jun high C=30.6|Jul high C=29.1|Aug high C=28.9|Sep high C=30.0|Oct high C=32.0|Nov high C=34.4|Dec high C=34.6|year high C=|Jan low C=20.4|Feb low C=25.5|Mar low C=24.3|Apr low C=24.7|May low C=19.5|Jun low C=18.3|Jul low C=21.9|Aug low C=17.7|Sep low C=17.5|Oct low C=21.4|Nov low C=15.7|Dec low C=15.5|year low C=|rain colour=green|Jan rain mm=1.7|Feb rain mm=5.4|Mar rain mm=11.3|Apr rain mm=62.8|May rain mm=134.1|Jun rain mm=164.2|Jul rain mm=217.5|Aug rain mm=262.7|Sep rain mm=253.4|Oct rain mm=103.2|Nov rain mm=3.7|Dec rain mm=1.2|year rain mm=|Jan rain days=0.1|Feb rain days=0.2|Mar rain days=1.3|Apr rain days=4.2|May rain days=9.4|Jun rain days=12.3|Jul rain days=14.0|Aug rain days=16.2|Sep rain days=15.9|Oct rain days=8.0|Nov rain days=0.3|Dec rain days=0.1|source 1=Светска метеоролошка организација.<ref name="WMO">[http://worldweather.wmo.int/075/c00324.htm World Weather Information Service-Abuja], World Meteorological Organization. Retrieved 1 October 2012.</ref>|date=September 2012}}
 
== Наводи ==
 
[[Категорија:Абуџа| ]]
[[Категорија:Градови во Нигерија]]
[[Категорија:Главни градови во Африка]]
[[Категорија:Села во Македонија]]