Разлика помеѓу преработките на „Климатски промени и земјоделство“

нема опис на уредувањето
[[Податотека:Annual greenhouse gas emissions by sector, in 2010 (color).png|алт=Refer to caption and image description|десно|мини| Емисија на стакленички гасови по сектори, во 2010 година. ]]
[[Податотека:Net crops tropicalvsworld.png|мини| График на нетоНето производство на земјоделски култури ширум светот и во избрани тропски земји. (Податоци од Обединетите нацииНации). <ref>[http://faostat3.fao.org/browse/Q/QC/E ФАО]</ref> ]]
'''Климатските промени и земјоделството''' се меѓусебно поврзани процеси, и двата се одвиваат на глобално ниво. [[Глобално затоплување|Климатските промени]] влијаат врз [[Земјоделство|земјоделството]] на повеќе начини, како што се промени во просечните температури, [[Дожд|врнежи од дожд]] и климатските екстреми (на пр., топлотни бранови); промени во штетници и [[Болест|болести]]; промени во атмосферскиот [[Јаглероден диоксид|јаглерод диоксид]] и концентрациите на [[озон]] на ниво на земја; промени во квалитетот на нутрициската вредност на некои храни; и промени во нивото на морето.
 
Климатските промени веќе влијаат врз земјоделството, со ефекти нерамномерно распоредени низ целиот свет. Идните климатски промени влијаат врз производството на земјоделски култури во земјите со [[Тропски појас|мала географска ширина]], додека ефектите во северните [[Географска ширина|географски ширини]] можат да бидат позитивни или негативни. Сточарството[[Сточарство]]то исто така игра улога за емисијата на [[стакленички гасови]] и процентпроцентот на [[метан]] во светот, и идната неплодност на земјиштето.
 
Земјоделството придонесува за климатските промени со антропогени емисии на [[стакленички гасови]] и со пренамена на неземјоделско земјиште, како што се [[Шума|шуми]] во земјоделско земјиште. Земјоделството, шумарството и промената во користењето на земјиштето придонеле околу 20-2% од глобалните годишни емисии во 2010 година.
 
Неколку правила можат да го намалат ризикот од негативни влијанија на климатските промени врз земјоделството и емисиите на стакленички гасови од земјоделскиот сектор.
[[Податотека:Corn and soybean temperature response (ARS USDA).png|алт=refer to caption and image description|десно|мини| За секоја сорта на растенија, постои оптимална температура за раст на вегетацијата, при што растот паѓа бидејќи температурите се зголемуваат или намалуваат. Слично на тоа, постои низа температури на кои растението ќе произведува семе. Надвор од овој опсег, растението нема да се репродуцира. Како што покажуваат графиконите, [[Пченка|пченката]] нема да успее да се репродуцира на температури над 35 ° C и [[соја]] над 38,8° C.<ref>{{Include-USGov|agency=US Global Change Research Program ([[USGCRP]])|source={{cite web |title=Corn and Soybean Temperature Response |url=http://nca2009.globalchange.gov/corn-and-soybean-temperature-response |access-date=2013-05-30 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20130512133320/http://nca2009.globalchange.gov/corn-and-soybean-temperature-response |archive-date=12 May 2013}}, in: {{citation
|year = 2009
}}}}
</ref> ]]
Неколку правила можат да го намалат ризикот од негативни влијанија на климатските промени врз земјоделството и емисиите на стакленички гасови од земјоделскиот сектор.
 
И покрај технолошки достигнувања, како што се подобрување на сортите, [[Генетски изменет организам|генетски модифицирани организми]], и системи за [[наводнување]], времето е уште еден клучен фактор во земјоделското производство, како и својствата на [[Почва|почвата]] и [[Биом|природните заедници]]. Ефектот на климата врз земјоделството е поврзан повеќе со варијабилностите во локалните клими, отколку во глобалните климатски модели. Просечната температура на површината на Земјата е зголемена за 0,83[[Целзиусов степен|° C]] од 1880 година. Како резултат на тоа, за правење проценка [[Агрономија|агрономите]] мора да ја земат предвид секоја локална област.
 
Една студија од 2008 година објавена во списанието ''Наука,'' сугерираше дека поради климатските промени, „јужна Африка би можела да загуби повеќе од 30% од својата главна култура, пченка, до 2030 година. На многу регионални делови од Јужна Азија има загуби на ориз, просо и пченка.“<ref>{{cite news|url=http://news.bbc.co.uk/2/hi/science/nature/7220807.stm|title=Climate 'could devastate crops'|date=31 January 2008|work=BBC News}}</ref>{{sfn|Lobell|others|2008a}}
 
Меѓувладината[[Меѓувладин комисијапанел за климатски промени|Меѓувладиниот панел за климатски промени]] (ИПЦЦ) изготви неколку извештаи во кои е оценета научната литература за климатските промени. Третиот извештај за проценка на ИПЦЦ, објавен во 2001 година, заклучи дека најсиромашните земји би биле најтешко погодени, со намалување на приносите на земјоделски култури во повеќето тропски и субтропски региони, како резултат на намалената достапност на водата и новите или променети инциденти на штетници на инсекти. Во Африка и Латинска Америка многу култури се близу до нивната максимална толеранција на температурата, така што приносите веројатно ќе паднат нагло дури и за мали климатски промени; се предвидува пад на земјоделската продуктивност до 30% во текот на 21 век. Морскиот живот и риболовната индустрија исто така ќе бидат сериозно погодени на некои места.
 
Во извештајот објавен во 2014 година Меѓувладиниот панел за климатски промени вели дека светот може да достигне „праг на глобално затоплување над кој сегашните земјоделски практики нема да можат повеќе да поддржуваат големи човечки цивилизации“. Во 2019 година објави извештај во кој се вели дека милиони веќе страдаат од несигурност на храна заради климатските промени, и предвидува пад на глобалното производство на земјоделски култури од 2% - 6% по деценија.<ref>{{cite web|last1=Smith|first1=K.R.|last2=Woodward|first2=A.|last3=Campbell-Lendrum|first3=D.|last4=Chadee|first4=D.D.|last5=Honda|first5=Y.|last6=Liu|first6=Q.|last7=Olwoch|first7=J.M.|last8=Revich|first8=B.|last9=Sauerborn|first9=R.|title=Climate Change 2014: Impacts, Adaptation, and Vulnerability. Part A: Global and Sectoral Aspects. Contribution of Working Group II to the Fifth Assessment Report of the Intergovernmental Panel on Climate Change. Chapter11: : Human health: impacts, adaptation, and co-benefits. Section: 11.8.2 (Limits to Food Production and Human Nutrition). Page 736.|url=https://www.ipcc.ch/site/assets/uploads/2018/02/WGIIAR5-Chap11_FINAL.pdf|website=Intergovermental Pannel On Climate Change|publisher=Intergovermental Pannel On Climate Change|accessdate=29 October 2019}}</ref><ref>{{cite news|last1=Little|first1=Amanda|title=Climate Change Is Likely to Devastate the Global Food Supply. But There's Still Reason to Be Hopeful|url=https://time.com/5663621/climate-change-food-supply/|access-date=30 August 2019|agency=Time|date=28 August 2019}}</ref>
* ''земјоделски практики'', преку промена на употребата на вода (наводнување) и земјоделски влезови како што се хербициди, инсектициди и [[Ѓубриво|ѓубрива]]
* ''влијанија врз животната средина'', особено во однос на зачестеноста и интензитетот на дренажа на почвата (што доведува до истекување на азот), ерозија на почвата, намалување на [[Биоразновидност|различностите]] на [[Биоразновидност|земјоделските култури]]
* ''рурален простор'', преку губење и добивка на култивирано земјиште, [[Шпекулација|шпекулации за]] за земјиште, откажување на земјиште и хидраулични удобности.
* ''адаптација'', организмите можат да станат повеќе или помалку конкурентни, како и луѓето можат да развијат итност за развој на поконкурентни организми, како што се отпорни на поплави или сорти отпорни на сол на ориз.
 
Повеќето агрономи сметаат дека земјоделското производство најмногу ќе влијае врз сериозноста и темпото на климатските промени, а не толку од постепените трендови во климата. Ако промената е постепена, може да има доволно време за прилагодување на [[Биом|биомите]]. Сепак, брзите климатски промени би можеле да му наштетат на земјоделството во многу земји, особено во оние кои веќе страдаат од прилично лоши почвени и климатски услови, затоа што има помалку време за оптимална [[природна селекција]] и адаптација.
 
Но, многу останува непознато за точно како климатските промени можат да влијаат врз земјоделството и безбедноста на храната, делумно затоа што улогата на однесувањето на земјоделците е лошо зафатена од моделите на земјоделски култури. На пример, Еван Фрејзер, географ на универзитетот Гуелф во [[Онтарио]] [[Канада]], спроведе голем број на студии кои покажуваат дека социо-економскиот контекст на земјоделството може да игра огромна улога во утврдувањето дали сушата има голема, или незначителна влјание врз производството на земјоделски култури. Во некои случаи, се чини дека дури и ситните суши имаат големи влијанија врз безбедноста на храната (како што е она што се случило во [[Етиопија]] во раните 80-ти години кога малолетната суша предизвика огромна глад ), наспроти случаи кога дури и релативно големо време поврзани проблеми беа прилагодени на без многу тешкотии. Еван Фрејзер комбинира социо-економски модели заедно со климатски модели за да идентификува „жаришта на ранливост“ . Една таква студија го идентификувала производството на пченка (пченка) од САД како особено ранливо за климатските промени затоа што се очекува да бидат изложени на полоши суши, но ги нема социо-економските услови што сугерираат дека земјоделците ќе се прилагодат на овие променливи услови. Другите студии се потпираат наместо на проекциите на клучните агрометеролошки или агро-климатски индекси, како што се сезоната на растење, стресот на растенијата, или почетокот на операциите на теренот, идентификувани од засегнатите страни за управување со земјиштето и кои даваат корисни информации за механизмите за возење клима промена на влијанието врз земјоделството.
 
== Штетниците и климатските промени ==
Глобалното затоплување може да доведе до зголемување на популацијата на штетници, да им наштети на приносите на главните култури како [[пченица]], [[соја]] и [[пченка]]. Додека потоплите температури создаваат подолги сезони на растење и побрзи стапки на раст на растенијата, исто така ја зголемуваат стапката на метаболизмот и бројот на циклуси на размножување на популацијата на инсекти. Инсектите кои претходно имале само два циклуса на размножување годишно може да добијат дополнителен циклус ако продолжат топлите сезони на растење, предизвикувајќи бум на населението. Умерените места и повисоките [[Географска ширина|ширини]] имаат поголема веројатност да доживеат драматична промена во популацијата на инсекти.
 
Универзитетот во Илиноис спроведе студии за мерење на ефектот на потоплите температури врз сојата и популацијата на јапонски бубачки. Потоплите температури и зголемено ниво на CO<sub>2</sub> се симулирани за едно поле на соја, додека другото е оставено како контрола. Овие студии открија дека сојата со покачено ниво на СО<sub>2</sub> пораснала многу побрзо и имала повисоки приноси, но привлекла јапонски бубачки со значително повисока стапка од контролното поле. Бубачките во полето со зголемено СО<sub>2,</sub> исто така, положувале повеќе јајца на растенијата соја и имале подолг век на траење, што укажува на можноста за брзо ширење на инсектите. Де Лусија предвидуваше дека доколку проектот продолжи, полето со покачено ниво на СО<sub>2</sub> на крајот ќе покаже пониски приноси од контролното поле.
 
Зголемените нивоа на CO<sub>2</sub> деактивираат три гени во сојата, која вообичаено си создава хемиска одбрана против инсекти штетници. Една од овие одбрани е протеин што блокира варење на лисјата од соја кај инсектите. Бидејќи овој ген бил деактивиран, бубачките биле во можност да варат многу поголемо количество на растителни материи од бубачките во контролното поле. Ова довело до повисоки стапки на положување јајца во експерименталното поле.
 
Постојат неколку предложени решенија за прашањето за проширување на популацијата на штетници. Едно предложено решение е да се зголеми бројот на пестициди што се користат во идните култури. Ова има придобивка да биде релативно економично и едноставно, но може да биде неефикасно. Многу штетници создаваат имунитет на овие пестициди. Друго предложено решение е да се користат агенси за биолошка контрола. Ова вклучува работи како садење редови на домашна вегетација помеѓу редови на земјоделски култури. Ова решение е корисно во целокупното влијание врз животната средина. Не само што повеќе домашни растенија би биле засадени, туку штетните инсекти повеќе нема да создаваат имунитет на пестицидите. Сепак, садењето дополнителни домашни растенија бара повеќе простор, што уништува дополнителни хектари плодно земјиште. Цената е исто така многу поголема отколку едноставно да се користат пестициди.
 
== Европа ==
Со голема доверба, IPCC (2007: 14) предвидуваше дека во [[Јужна Европа]] климатските промени ќе ја намалат продуктивноста на земјоделските култури. Во [[Средна Европа|Централна]] и [[Источна Европа]], продуктивноста на шумите се очекуваше да опаѓа. Во [[Северна Европа]], првичниот ефект на климатските промени предвидуваше зголемување на површините на земјоделските култури. Извештајот на Европската агенција за животна средина од 2019 година, „Адаптација на климатските промени во земјоделскиот сектор во Европа“, повторно го потврди ова. Според овој извештај за 2019 година, проекциите индицираат дека приносите на незагадените култури како пченица, пченка и шеќерна репка ќе се намалат во јужна Европа до 50% до 2050 година (под сценарио за високо ниво на емисија). Ова може да резултира со значително намалување на приходот на фармата до тој датум. Исто така, се предвидува дека вредностите на обработливо земјиште се намалуваат во делови од јужна Европа за повеќе од 80% до 2100 година, што може да резултира во напуштање на земјиштето. Трговските модели, исто така, се вели дека влијаат врз земјоделскиот приход. Исто така, зголемената побарувачка на храна ширум светот може да изврши притисок врз цените на храната во наредните децении.<ref>[https://www.eea.europa.eu/highlights/climate-change-threatens-future-of Climate change threatens future of farming in Europe]</ref>
 
== Наводи ==
 
[[Категорија:Климатски промени]]
[[Категорија:Земјоделство]]
5.998

уредувања