Разлика помеѓу преработките на „Уметност“

Додадени 4 бајти ,  пред 1 година
нема опис на уредувањето
(→‎Сликарство: викификација)
'''Уметност''' — човечка активност, производ на таа активност или идеја за истата, поврзана со [[Сетила|сетилата]], со [[емоција| емоциите]] и со [[интелект]]от. Може да се рече дека уметноста му е својствена на човекот, со што тој се разликува во рамки на [[природа]]та, и се издвојува од останатите живи битија.
 
Во [[Европа]], од крајот на [[18 век]]<ref>Cf. [[Louis-Abel Fontenai]] de Bonafous, abbé de [[Abbaye de Fontenay|Fontenay]] (1736-1806), ''Dictionnaire des artistes. Notice historique et raisonnée des architectes, peintres, graveurs, sculpteurs, musiciens, acteurs & danseurs ; imprimeurs, horlogers & méchaniciens'', Paris, 1776 (en ligne [http://books.google.fr/books?id=O7Q-AAAAcAAJ&printsec=frontcover tome 1] [http://books.google.fr/books?id=sPiOWkG5LbAC&printsec=frontcover tome 2]) : repr. Genève, 1972.</ref>, овој поим главно се однесува на производите на таканаречените „[[Убави уметности (дисциплини)|убави уметности]]“, како, на пример: [[скулптуравајарство]]тато, [[сликарство]]то, [[архитектура]]та, [[графика]]та, но исто така и [[музика]]та, [[танц]]от, [[поезија]]та и [[литература]]та. Подоцна на тоа, меѓу другото, се додават и [[кујна]]та, [[кинематографија]]та, [[театар]]от, [[фотографија]]та, [[стрип]]от, [[телевизија]]та, односно [[дигитална уметност|дигиталната уметност]]. [[Класификација на уметности|Класификацијата на уметностите]] не е универзална и да се бара единствена класификација се чини невозможно.<ref name="comparaison">Voir, par exemple, le texte de [[Jacqueline Liechtenstein]], « Le parallèle des arts », dans ''La Peinture'', op.cit., p. 385-388 ; ou bien [http://robert.bvdep.com/public/vep/Pages_HTML/ART.HTM Dominique Chateau, « Art »] et [http://robert.bvdep.com/public/vep/Pages_HTML/$COMPARAISON2.HTM Jacqueline Liechtenstein, « La comparaison des arts »], dans ''[[Vocabulaire européen des philosophies|Vocabulaire européen des philosophies : dictionnaire des intraduisibles]]'', dir. [[Barbara Cassin]], Seuil, Dictionnaires le Robert, 2004 {{ISBN|2-02-030730-8}} ([http://robert.bvdep.com/public/vep/accueil0.html extraits en ligne]).</ref>
 
Оваа концепција на уметноста како автономна активност, како призвод на предмети од страна на уметници кои се во потрага по убавото, согласно судот на [[вкус]]от, датира од периодот меѓу 18 и [[19 век]]. Но, честопати се смета дека [[модерна уметност| модерната]] и [[современа уметност|современата уметност]] го напуштиле поимот на убавото и на безвременскиот стил за да ги прифатат принципите на [[трансгресија]]та<ref>[[Nathalie Heinich]], ''Être artiste : les transformations du statut des peintres et des sculpteurs'', Paris, 2005 ({{1re}} éd. 1996) (''50 questions'') {{ISBN|2-252-03532-3}}.</ref>.
{{Main|Олмечка уметност|Астечка уметност|Уметност на централните Анди|Уметност на Инките|Американско-индијанска уметност|Американско-индијанска музика}}
 
[[Олмеци| Олмечката]] [[култура]], помеѓу [[-1200|1200 п.н.е.]] и [[-400|400 п.н.е.]]<ref>{{en}} [http://books.google.fr/books?id=XGuW4kJrewwC&pg=PA20&dq=olmec+culture+1200+bc+500+bc&hl=fr&ei=ob7NTNfDPMvAswbmq_CnAQ&sa=X&oi=book_result&ct=result&resnum=1&ved=0CDEQ6AEwAA#v=onepage&q=olmec%20culture%201200%20bc%20500%20bc&f=false Susan Milbrath, ''A study of Olmec sculptural chronology'', éd. Dumbarton Oaks, 1979, p. 20]</ref>, првата од големите цивилизации на [[Средна Америка]], е особено позната поради богатството на иконографијата и техничкиот квалитет на нејзината уметност и била пример и наследство за сите последователни култури. [[Олмечка уметност| Олмечката уметност]] е приказ на едно големо мајсторство во доменот на скулптуратавајарството. Олмечките уметници своите дела ги изработувале во [[глина]], [[камен]] и [[дрво]].
[[Уметноста на Маите]] се развива во тек на (2000 п.н.е. - 250 г)<ref>{{en}} [http://books.google.com/books?id=YdgXZao23l0C&pg=PA155&dq=maya+pre+classic+2000+250+ad&hl=fr&ei=Ng4STfmgLcig8QPYqr27Dg&sa=X&oi=book_result&ct=result&resnum=1&ved=0CCYQ6AEwAA#v=onepage&q=maya%20pre%20classic%202000%20250%20ad&f=false Robert J. Sharer et Loa P. Traxler, ''The ancient Maya'', éd. Stanford University Press, 2006, p. 155]</ref>{{,}}<ref>{{en}} [http://books.google.com/books?id=FyHgy-xw2CgC&pg=PA131&dq=maya+pre+classic+2000+250+ad&hl=fr&ei=6RASTZ7XEtKo8QPvw8D5Bg&sa=X&oi=book_result&ct=result&resnum=6&ved=0CEIQ6AEwBQ#v=onepage&q&f=false Elin C. Danien et Robert J. Sharer, ''New theories on the ancient Maya'', éd. UPenn Museum of Archaeology, 1992, p. 131]</ref>. Таа била под влијание на [[Олмеци|олмечката]] цивилизација. Била под влијание и на други средноамерикански култури како онаа на [[Теотивакан]] и на [[Толтеки]]те. Маите се познати по користењето [[жад]], [[опсидијан]] и [[штукатура]].
Уметноста на [[Астеки]]те (1300-1519) е позната по камените маски, наследени од Толтеките, кои ги користеле за погребни или верски церемонии. Своите храмови и палати ги украсувале со боја.
[[Средновековна уметност| Средновековната уметност]] покрива широк збир на времиња и места, на повеќе од илјада години [[историја на уметност]] во [[Европа]], на [[Блиски Исток]] и [[Северна Африка]]. Таа опфаќа бројни движења и периоди во уметноста, регионални или национални уметности, жанрови, уметнички занаети каки и самите уметници.
Историчарите на уметност ја класифицираат средновековната уметност по периоди и движења а односите меѓу овие периоди честопати се суптилни. Тие се на пример: [[Келтска уметност]], [[Ранохристијанска уметност]], [[Уметност на преселбите]], [[Предримска уметност]] и [[Римска уметност]], [[Готика|Готска уметност]] и [[Византиска уметност]]. Згора на тоа, секоја « нација » или култура од Средниот век си имала свој сопствен уметнички израз и индивидуално постоење, како на пример [[Англосаксонска уметност]], Викиншка уметност или Исламската уметност во Шпанија (на пример [[Алхамбра (Гренада)|Алхамбра]]).
Средновековната уметност вклучува бројни техники како [[Мозаик (уметност)|мозаикот]] и [[скулптуравајарството]]та.
Голем број уметнички дела од тој период се од доменот на [[религија]]та.
 
Во Франција со модерното време , сликарите полека се оттргнуваат од салоните и од прегратката на буржоазијата. Значајна улога играат големите колекционери, [[Уметничка галерија|галериите]] и [[критичар на уметноста|критичарите]]. Пазарот на уметнички творби се интернационализирал.
 
[[Марсел Дишан]] е основоположник на [[концептуална уметност| концептуалната уметност]]. Иако неговата намера била да излезе од уметноста тој покрај своја волја тој станал предводник на една нова димензија на поимање на модернатамодерното скулптуравајарство<ref>[[Arthur Danto]], {{Lang|en|The Transfiguration of the Commonplace}}, 1981 ; trad. fr. ''La transfiguration du banal : une philosophie de l'art'', Paris, Ed. du Seuil, 1989 {{ISBN|978-2-02-010463-0}}.</ref>.
 
Во доменот на сликарството одлучувачки чекор бил направен во десеттите години на 20 век кога [[Василиј Кандински| Кандински]] испробал еден нов вид [[апстрактна уметност]], која повеќе не прикажувала субјекти или објекти на природниот свет, реален или имагинарен, туку само форми и бои.
*[[Цртеж]]
*[[Дизајн]]
*[[СкулптураВајарство]]
*[[Фотографија]]
*[[Бакропис]]
** ''[[Гратаж]]''.
 
===[[СкулптураВајарство]]===
[[Податотека: Ceramic planter from the Ming Dynasty.jpg |thumb|[[Керамика]] од [[Династија Минг|династијата Минг]] (14-15 век).]]
* СкулптураВајарство во [[коска]]: за изработка се користи коската на забите на разни животни ([[слон]], [[нилски коњ]], [[морж]]). [[Хризенфантинска техника]] е онаа во која користи слоновата коска во комбинација со злато.
* СкулптураВајарство во [[метал]]: се користат разни метали како [[бакар]] [[бронза]], [[злато]] или [[сребро]] и се работи директно со [[чекан]] и [[длето]].
* СкулптураВајарство во камен: е една од најзастапените техники. Каменот што се користи главно е [[варовник]], [[мермер]], [[базалт]], [[гранит]], [[алабастер]] и други. Се работи со длето, чекан...
* [[Штукатура]]: со вар, гипс за изработка на декоративни елементи во архитектурата.
* [[Копаничарство]]
* [[Теракота]], скулптуравајарство од [[глина]] кој бил првиот материјал кој се користел за моделирање фигури.
 
==[[Графика]]==