Отвори го главното мени

Промени

Додадени 356 бајти ,  пред 3 години
поправка на правопис
'''Фредерик Шопен''' ({{lang-pl|Fryderyk Franciszek Chopin}}, {{lang-fr|Frédéric François Chopin}}; [[1 март]] [[1810]]<ref>Некои извори го посочуваат [[22 февруари]] како датум на раѓање; видете [[Фредерик Шопен#Живот|Живот]] за поподробно.</ref>, [[Желазова Вола]]&nbsp;–&nbsp;[[17 октомври]] [[1849]], [[Париз]]) — [[полска|полски]]<ref>Kennedy, Michael. ''Oxford Concise Dictionary of Music'', Oxford, 2004, Четврто здание., стр. 141.</ref> [[композитор]] за [[пијано]] од добата на [[романтистичка музика|романтизмот]]. Се смета за еден од најголемите композитори за пијано на сите времиња.
 
Роден е во селото [[Желазова Вола]] во [[Варшавско војводство|Варшавското војводство]]. Мајка му била [[Полјаци|ПолкаПолјачка]], а татко му [[Франција|француски]] [[иселеник]]. Во татковината го сметале за [[чудо од дете]], но тој ја напуштил [[Полска]] на 20-годишна возраст и никогаш повеќе не се вратил. Подоцна во [[Париз]] создал кариера како изведувач, учител и композитор и ја прифатил француската варијанта на неговото име „''Фредерик-Франсоа''“. Од 1837 до 1847 година бил во бурна врска со француската писателка [[Жорж Санд]]. Секогаш бил со нежно и нарушено здравје, па на 39-годишна ворзаствозраст се разболил од [[туберкулоза]].<ref name="tuberculosis">{{нмс|publisher=Fryderyk Chopin |last=Smolenska-Zielinska |first=Barbara | date= |url= http://www.chopin.pl/biografia/index_en.html |title= Chopin — Biography|accessdate= 2006-09-10 }}</ref>
 
Сите Шопенови дела се за пијано (претежно соло), и тие се сметаатсмета дека тие му припаѓаат на врвот на репертоарот за пијано. Иако неговата музика се смета за мошне тешка за свирење, неговиот стил дава нагласок на нијанси и експресивна длабочина, а не само на техничкатехничката виртуозност. Тој има измислено некои [[музичка форма|музички форми]] како [[балада (музичка форма)|баладата]],<ref name=scholesballade> Scholes, Percy (1938), The Oxford Companion to Music. Article ''Ballade''.</ref> но неговите најзначајни иновации лежат во рамките на постоечките структури како [[соната за пијано|сонатата за пијано]], [[валцер]]от, [[ноктурно]]то, [[етида]]та, [[импромпту]]то и [[прелудиум]]от. Покрај ова, Шопен бил првиот западен композитор кој го има користено [[Балканска музика|словенскиот фолклор]] во своите композиции; така и до денес неговите [[мазурка|мазурки]] и [[полонеза|полонези]] се камен темелник на полската [[националност|национална]] класична музика.
 
== Живот ==
Шопен се родил во [[Желазова Вола]] близу [[Сохачев]] во регионот [[Мазовија]], дел од [[Варшавско војводство|Варшавското војводство]]. Татко му бил Миколај (Никола) Шопен, французинФранцузин со далечно [[полска|полско]] потекло од [[Војводство Лотарингија|Лотарингија]] кој се преселил во Полска во 1787 година. Миколај се оженил за жена од висока класа, но осиромашено семејство, по име Текла Јустина Крзижановска.
 
Според неговото семејство, Шопен е роден на [[1 март]] [[1810]] г. Нема пронајдено [[извод од матична книга на родените]]. На неговата [[крштевање|крстеницакрштелница]] пак, стои дека е роден на [[22 февруари]] [[1810]] г., но ова најверојатно е грешка на свештеникот.
 
=== Детство и младост ===
[[Податотека:Poland Zelazowa Wola.jpg|thumb|left|200px|Родната куќа на Шопен во [[Желазова Вола]]]]
 
Во октомври 1810 година, кога Фредерик имал осум месеци, семејството се преселило во [[Варшава]], каде татко му станал учител по [[француски јазик]] во [[училиште]] во [[Саксонски дворец|Саксонцскиот дворец]]. Живееле понстранапонастрана во рамките на дворецот.
 
Малиот Шопен за прв пат почнал да учи пијано кај неговата постара сестра Лудвика, а подоцна таа задача ја презела мајка му. Неговиот талент бил очигледен уште од многу мали нозе, па во Варшава почнале да го сметаат за „вториот [[Волфганг Амадеус Моцарт|Моцарт]]“. На седумседумгодишна годишна ворзаствозраст искомпонирал [[полонеза|полонези]] ([[ге-мол]] и [[ха-дур]]), од кои првата била издадена во гравурната печатница на отецот Цибулски, директор на Училиштето за органисти и еден од малкуте музички издавачи во Полска.
[[Податотека:Józef Elsner.PNG|thumb|180px|[[Јозеф Елснер]]]]
Чудото кое било Шопен почнало да излегува по варшавските весници, па „малиот Шопен“ станал атракција на примемитеприемите по аристократските [[салон (собирање)|салони]]. Почнал да приредува и јавни добротворни концерти. Се вели дека еднаш бил запрашан што мисли дека на публиката највеќенајмногу ѝ се допаднало; на тоа седумгодишниот Шопен одговорил: „Мојата јака“. За прв пат јавно излегол како пијанист на 8-годишна ворзаствозраст.
 
Првите професионални часови по пијано ги добил во периодот 1816–221816–1822 од [[Војтжех Адалберт Живни|Војтжех Живни]]. Подоцна Шопен за Живни зборувал со почит и високо мислење, иако самиот тој како дете набргу го надминал учителот. Подоцнежниот развој на Шопеновиот талент бил под надзор на [[Вилхелм Вирфел]]. Часовите кај овој прочуен пијанист и професор на Варшавскиот конзерваториум биле непостојани, но од големо значење за Шопеновите спобностиспособности на [[органаорган]], а можеби и пијано. Од 1823 до 1826 година Шопен учел вона Варшавскиот Ликејлицеј, [[училиште]]то каде предавал такотатко му.
 
Есента 1826 година, Шопен почнал да студира [[теорија на музиката]], [[генералбас]] и [[музичка композиција|компонирање]] во класата на композиторот [[Јозеф Елснер]] во Варшавскиот конзерваториум. Контактот со него може да датира уште од 1822 година, и сигурно е дека од 1823 година, Шопен почнал да добива формални часови од него. Го завршил тригодишното образование на конзерваториумот во 1829 година.
 
Истата година во Варшава, Шопен присуствувал на изведба на [[Николо Паганини]], а го запознал и германскиот композитор [[Јохан Непомук Хумел]]. Исто така во 1829 година Шопен ја запознал својата прва љубов, студентката по солфеж Констанција Гладковска. Ова го инспирирало композиторот да стави пеење во своите дела.
 
Во август 1829 година, три недели по занимувањетозаминувањето од Варшавскиот конзерваториум, Шопен направил брилијантно деби во [[Виена]]. За неговите две изведби на пијано добил многу пофални критики, заедно со другите кои го критикувале заради малиот тон сокојсо кој свирел на пијаното.
 
Во декември 1829 година во Варшава премиерно го извел неговиот [[Концерт за пијано бр. 2 (Шопен)|Концерт за пијано во еф-мол]] во Трговскиот клуб. На [[17 март]] [[1830]] г. го извел и вториот [[Концерт за пијано бр. 1 (Шопен)|пијано концерт во е-мол]] во Националниот театар.
 
На [[2 ноември]] [[1830]] година, Шопен ја напуштил варшаваВаршава за да дава концерти во странство, по што никогапникогаш не се вратил во Полска. На крајот на месецот избило [[Ноемвриско востание|Ноемвриското востание]], па неговиот сопатник Титус Војчеховски се вратил во тактковинатататковината за да учествува. Шопен останал во Виена, измачуван од грижи за неговите љубени, па потоа ги посетил [[Минхен]] и [[Штутгарт]] (каде дознал дека Полска е окупирана од [[Царска Русија|руската]] војска, и дошол во Париз во септември 1831 г. Тој веќе имал искомпонирано повеќе важни дела, меѓу кои двата концерта за пијано и извесни [[Етиди (Шопен)|Етиди]] Оп. 10.
 
=== Париз ===
[[Податотека:Chopin zelazowa wola.JPG|мини|десно|270п|Споменикот на Шопен во [[Желазова Вола]], дело на вајарот [[Јозеф Гославски]]]]
Во Париз, Шопен бил топло пречекан од истакнатите полски азиланти како и од водечките уметници како [[Хајнрих Хајне]], [[Алфред де Вињи]] и [[Ежен Делакроа]]. Бил запознаен со некои од најважните пијанисти во тоа време како [[Фридрих Калкбренер]], [[Фердинанд Хилер]] и [[Франц Лист]], и станал близок пријател со композиторите [[Хектор Берлиоз]], [[Феликс Менделсон]], [[Шарл-Валантен Алкан]] и [[Винченцо Белини]] (крај кој е погребан на гробиштата [[Пер Лашез]]). Многу од ШошеновитеШопеновите современици веќе со восхит гледале на неговата музика. Меѓу овие бил и [[Роберт Шуман]] кој, во неговата критика на ''Варијации на „Ла чи дарем ла мано“'' (од Моцартовата опера ''[[Сон Џовани]]''), Оп. 2, се изјаснил: „Капи долу господа! Генијалец.“
 
За време на неговите години во Париз, Шопен учествувал во многу концерти. Програмите нѝни даватдаваат извесна слика за богатството на парискиот уметнички живот во ова време. Ваков пример е концертот на [[23 март]] [[1833]] г., во кој Шопен, Лист и Хилер свиреле соло изведби на [[Бах]]овиот концерттконцерт за три [[чембало|чембала]], како и концертот на [[3 март]] [[1838]] г., каде Шопен, Алкан, Алкановиот учител Пјер Жозеф Цимерман иШопеновиоти Шопеновиот ученик Адолф Гутман го свиреле Алкановиот аранжман за осум раце на [[Бетовен]]овата [[Симфонија бр. 7 (Бетовен)|7<sup>ма</sup> симфонија]]. Зел учество и во компонирањето на [[Хексамерон (композиција)|Хексамерон]] (1837), бидејќи шестата (и последна) варијација на Белиниева тема е негова.
 
Еден истакнат англиски аматер го има опишано неговото среќавањсреќавање насо Шопен во еден салон:
 
{{cquote|Замислете си нежен човек од огромна префинетост на израз и манир, како седи на пијано и свири без нишање на телото и скоро без движење на рацете, зависејќи сосема од неговата тесна женствена рака и витки прсти. Широките [[арпеџо|арпеџи]] во левата рака, одржувани во постојан тонски тек од строгото [[легато]] и префинетата и постојана употреба на [[гласен педал|гласниот педал]], обликуваа хармонична потструктура за извонредно поетичното [[кантабиле]]. Неговото деликатно [[динамика (музика)|пијанисимо]], сепроменливите модификации на тонот и темпото (''[[темпо рубато]]'') имаа неописливнеопишлив ефект. Дури и во енергичните делови тој навистина ретко преминуваше [[динамика (музика)|мецофорте]].}}
 
Од Париз Шопен извршил разни посети и турнеи. Во 1834, со Хилер го посетил Рајнскиот музички фестивал во [[Ахен]] организиран од [[Фердинанд Рис]]. Тука Шопен и Хилер се сретнале со Менделсон, и тројцата продолжиле во посета на [[Диселдорф]], [[Кобленц]] и [[Келн]], уживајќи во дружбата, учејќи и свирејќи заедно.
 
Во 1835 година Шопен се договорил да се сретне со семејството во [[Карлсбад]]. Додека бил таму се запознал со грофот Франц фон Тун-Хохенштајн, чии ќерќи тојќерки ги подучувал во Париз. Грофот ги поканил Шопен и неговите родители во неговиот семеен замок на [[Елба]] во [[Дечин]]. Потоа Шопен ги испратил родителите во Варшава; потоа никогаш повеќе не ги видел. Се вратил во Париз преку [[Дрезден]], каде престојувал неколку недели, а потоа отишол во [[Лајпциг]] каде се сретнал со Менделсон, Шуман и [[Клара Вик]]. Меѓутоа по патот за назад имал тежок бронхитичен напад, толку сериозен, што некои полски весници пишувале дека умрел.
 
Во [[1836]] година Шопен се верилсвршил за седумнаесет годиншнатаседумнаесетгодишната полкаПолјачка Марија Воѕињска, чија мајка инсистирала на тоа ова да остане во тајност. СледантаСледната година веридбатасвршувачката била отповикана од нејзиното семејство.
 
=== Жорж Санд ===
[[Податотека:Eugène Ferdinand Victor Delacroix 043.jpg|thumb|150px|left|Шопен од [[Ежен Делакроа]] (1838 г.)]]
[[Податотека:Die junge George Sand.jpg|thumb|180px|[[Жорж Санд|Санд]] во 1838 г.]]
Во 1836 година, на забавата кај грофицата [[Марија д'Аго]], љубовницата на [[Франц Лист]], Шопен се запознал со Амандина-Аурора-Лусил ДупенДипен, Баронесатабаронесата ДудеванДидеван, подобро познатапопозната под нејзиниот [[псевдоним]], [[Жорж Санд]]. Таа била француска романтистичка писателка романтичарка позната по своите бројни љубовни врски со [[Проспер Мериме]], [[Алфред Деде МусеМисе]] (1833–34), нејзиниот секретар АленсандарАлександар Мансо (1849–65) и други, меѓу нив можеби и актерката [[Марија Дорвал]].
 
Отпрвин Шопен ја сметал за неатрактивна, па напишал во писмо до семејството: „Нешто кај неа ми е одвратно“. Меѓутоа [[Жорж Санд|Санд]], во 1837 година, во инзвонредноизвонредно писмо до до нејзиниот пријател грофот Војчех Грзимала, расправала дали да му дозволи на Шопен да си продолжи со вереницатасвршеницата или самата да ја напушти моменталната љубовна врска и да продолжи со него. Санд имала силни чувства за Шопен и била упорна сѐ додека врската нане успеала.
 
Забележителен дел од нивното заедничко време била мизерната зима во [[Мајорка]] (1838–1839), каде имале проблеми со наоѓање на пристојно сместување и завршиле во живописниот, но студен манастир [[Валдемоса]]. Шопен имал проблеми и со донесување на неговото пијано „[[Игнац Плејел#Пијана „Плејел“|Плејел]]“. Пристигнало од Париз по долго чекање, па заглавило на шпанската граница каде барале да се плати голема [[царина]]. Шопен го користел малку повеќе од три недели; остатокот од времето морал да компонира на расклатено најмено пијано за да ги заврши неговите [[Прелудиуми (Шопен)|''Прелудиуми'']] (Оп. 28).
 
Таа зима лошото време имала така катастрофални последици по Шопеновото здравје и неговата хронична дробна состојба, што морал да пребега прво во [[Барселона]], па во [[Марсеј]]. иакоИако здравјето му се подобрило, тој никогаш сосема не оздравел од ова. Тој се жалел од докторите во Мајорка со неговата постојана луцидност: „Првиот ми рече дека ќе умрам; вториот рече дека веќе сум ги издишал последните здивови, а пак третиот ми рече дека веќе сум мртов“.
 
Ги провел летата од 1839 до 1843 година на [[Жорж Санд|Сандовиот]] имот во [[НоантНоан-Вик|НоантНоан]]. Во овие мирни, но продуктивни денови Шопен искомпонирал многу дела. Во овој период спаѓа и неговата вличенственавеличенствена [[Полонеза во асес-дур]], Оп.53, поднасловена како „''Херојска''“, која сѐ уште е едно од најславните негови дела. Кога се вратил во Париз во 1839 се запознал со пијанистот и композитор [[Игнац Мошелес]].
 
Во 1845 година, здравјето уште повеќе му се нарушило, и со тоа настанал и сериозен проблем во односот со [[Жорж Санд]]. Ова се влошило уште повеќе во 1846 година со проблемите со ќерката на Санд, Соланж и младиот вајар Жан -Батист Огист КлезинжеКлезенже. Таа година Санд го издала своето дело ''Лукреција Флоријани'', чии главни ликови — богата актерка и принц со лошо здравје — може да се протолкуваат како Санд и Шопен; расказот бил неповолен за Шопен. Во 1847 година семејните проблеми ѝ ставиле крај на десетгодишната врска помеѓу Санд и Шопен.
 
=== Смрт ===
[[Податотека:Chopin1849opt02.jpg|thumb|125px|Шопен во 1849 г.]]
Во 1848 година Шопен го одржал својот последен концерт во Париз, и ги посетил [[Англија]] и [[Шкотска]] со неговата ученичка и обожавателка Џејн Стирлинг. Дошле до [[Лондон]] во ноември, и иако успеал да приреди концерти и салонски изведби, Шопен бил многу болен. Се вратил во Париз, каде во 1849 година бил оневозможен да предава и изведува.
 
Сестра му, која го подучувала на пијано, го негувала во станот на ''[[Плас ВендомВандом]] 12''. Во ситните часови на 17 октомври Шопен починал. Изутрина КлесинџерКлезенже ја направил неговата [[посмртна маска]] и калапи од рацете.
 
Пред погребот му била исполнета смртната желба да му го извадат срцето пред закоп (се плашел да не биде погребан жив) и да го испратат во урна на сестра му во [[Варшава]]. Таму и денес е вѕидано во [[Црква на св. Крст, Варшава|Црквата на св. Крст]] во реонот ''[[Краковско Предместие]]'', под натписнатписот од ''[[Евангелије според Матеј|Матеј]] VI:21'': "зашто„зашто каде е твоето богатство, таму ќе биде и твоето срце"срце“.
 
Шопен побарал на погребот да му се пее [[Реквием (Моцарт)|Моцартовиот ''Реквием'']]. ''Реквием'' има големи делови за женски гласови [[Црква на Магдалена|Црквата на Магдалена]] никогаш не дозволувала женски хористи. Погребот се одложил за речиси две недели, кога црквата облагналапопуштила, па дозволила женски хористи да пејатпеат позадизад црна [[кулиса]].
 
Погребот се одржал на [[30 октомври]] [[1849]] г., на кој присуствувале речиси илјада луѓе. На него биле исвирени и Шопеновите прелудиуми бр. 4 во e-мол и бр. 6 во ха-мол.
[[Податотека:Pillar containing Chopin's heart.JPG|thumb|160px|left|Столб во кој е вѕидано Шопеновото срце, во [[варшава|варшавската]] [[Црква на св. Крст, Варшава|Црква на св. Крст]]]]
[[Податотека:Chopin's Grave in Paris.jpg|thumb|160px|Шопеновиот гроб на гробиштата [[Пер Лашез]] во Париз]]
Шопеновата музика за пијано е комбинација од уникатен ритмички осет (особено со употребата на [[темпо рубато|рубато]]), честа употреба на [[хроматицизам]] и [[контрапункт]]. Оваа мешавина дава особено нежен звук во [[мелодија]]та и [[хармонија]]та, кои сепак имаат за подлога интересни хармониски техники. Тој го зел новиот салонски жанр [[ноктурно]] измислен од ирскиот композитор [[Џон Филд]], и го разработил до нови длабочини на софистикација. Само три од 21 ноктурно биле издадени по неговата смрт во 1849 година, наспроти неговата волја.<ref>''Писмо од 12 декември 1853 година од Камил Плејел со Шопеновата сестра, Луиза Једрзејевич'', споменато во '''Chopin — Nocturnes''', со белешка од Евалд Цимерман, зима 1979/1980, издадено од G. Henle Verlag (ISM N M-2018-0185-8).</ref> Тој исто така ги обдарил популарните танцови форми како полската [[мазурка]] и валцерот, [[Виенски валцер|Виенскиот валцер]], со поширок дијапазон на мелодија и израз. Шопен бил првиот кој компонирал [[балада (музичка форма)|балади]]<ref name=scholesballade/> и [[скерцо|скерца]] како поединечни дела. Исто така го зел примерот на Баховите [[прелудиум (музика)|прелудиуми]] и [[фуга|фуги]], претворајќи го жанрот во своите ''прелудиуми''.
 
Неколку од Шопеновите дела се денес мошне познати — вакви примери се ''[[Етида Оп. 10, бр. 12 (Шопен)|Револуционерна етида]]'' (Оп.&nbsp;10,&nbsp;бр.&nbsp;12), ''[[Минутен валцер]]'' (Оп.&nbsp;64,&nbsp;бр.&nbsp;1), и третиот став од сонатата поднасловена како ''[[Соната за пијано бр. 2 (Шопен)|Погребен марш]]'' (Оп.&nbsp;35), која често се користи како архетипична претстава за тага. (Треба да се спомене дека самиот Шопен никогаш не им давал наслови на делата, туку само жанр и број, така оставајќи му ги сите потенцијални вонмузички асоцијации на слушателот. Експресивните и атмосферски наслови по кои денес знаеме многу негови дела се сите измислени од некој друг) ''Револуционерна етида'' не била искомпонирана заради неуспешното востание во Полска против Русија; тоа е временска коинциденција. ''Погребниот марш'' пак бил искомпониран пред остатокот од сонатата во која се содржи, но точната прилика не се знае; изгледа дека не бил инспириран од некоја конкретна психолошка состојба.<ref>Kornel Michałowski, Grove</ref> Други мелодии пак, биле понатаму искористени како основа за популарни песни, како на пример бавниот дел од ''[[Фантазија-импромпту]]'' (Оп.&nbsp;постх.&nbsp;66) и првиот дел од Етида Оп.&nbsp;10&nbsp;бр.&nbsp;3. Овие дела често се засноваат на интензивниот и персонализиран хроматицизам, како и од мелодиската крива сродна на оперите во Шопеновото време — оперите на [[Џоакино Росини]], [[Гаетано Доницети]], и особено на Белини. Шопен со помош на пијаното ја пресоздавал грациозноста на пејачкиот глас, а постојано зборувал и пишувал за пејачи.
 
Шопеновиот стил и неговите дарби станале сѐ повеќе влијателни. [[Роберт Шуман]] бил неверојатно голем обожавател на Шопеновата музика— иако ова лувствочувство не било возвратено — и тој земал мелодии од Шопен, па дури и именувал едно дело од неговата свита ''[[Карневал (Шуман)|Карневал]]'' по Шопен.
 
[[Франц Лист]] пак, уште еден голем обожавател и личен пријател на Шопен, траксрибиралчесто шестотранскрибирал Шопенови полски песни за пијано.
 
Шопен ги изведувал своите дела во концерниконцертни сали, но почесто во пинтимнапоинтимна салонска атмосфера со пријатели. Но само подоцна, кога здравјето сериозно му се нарушило, Шопен сосема се откажал од јавни настапи.
 
Исто така влијателни станале и неговите технички иновации. НЕговитеНеговите [[Прелудиуми (Шопен)|Прелудиумипрелудиуми]] (Оп. 28) и [[Етиди (Шопен)|Етидиетиди]] (Оп. 10 и 25) набргу станале стандардни дела, и инспирација за Листовите ''[[Трансцедентални етиди]]'' и Шумановите ''[[Симфониски етиди]]''. [[Александар Скрјабин]] исто така претрпел големо влијание од Шопен; на пример, неговите 24 Прелудиуми, Оп. 11 се инспирирани од Шопеновиот Оп. 28.
 
Меѓу најголемите изведувачи на Шопеновата музика се вбројуваат: [[Владимир де Пахман]], [[Раул Пуњо]], [[Ингнациј Јан Падеревски]], [[Мориц Розентал]], [[Сергеј Рахманинов]], [[Алфред Корто]], [[Игнац Фридман]], [[Раул Кочалски]], [[Артур Рубинштајн]], [[Мјечислав Хоршовски]], [[Клаудио Аро]], [[Владо Перлемутер]], [[Свјатослав Рихтер]], [[Владимир Хоровиц]], [[DinuДину LipattiЛипати]], [[Владимир Ашкенази]], [[Марта Аргерич]], [[Маурицио Полини]], [[Мурај Пераија]], [[Кристјан Цимерман]], [[Евгениј Кисин]], [[Симон Трпчески]].
 
Рубинштајн се искажал за Шопен и универзалноста на неговата музика вака:
{{cquote|Шопен бил универзално препознатлив гениј. Неговата музика освојува најразновидна публика. Кога првите Шопенови ноти прозвучуваат низ салата, имаме среќни воздишки на препознавање. Ширум сиот свет мажи и жени ја знаат неговата музика. Ја обожаваат. Трогнати се од неа. Сепак ова не е „романтистичка музика“ во [[Бајронбајрон]]овска смисла. Не раскажува приказни и не слика сцени. Таа е експресивна и лична, но сепак е чиста уметност. Дури и во ова апстрактно атомско време кадешто чувствата не се во мода, Шопен продолжува да живее. Неговата музика е универзалниот јазик на меѓучовекото општење. Кога го свирам Шопен им зборувам директно на срцата на луѓето!}}
 
=== Стил ===
[[Податотека:Chopin denkmal wwa.jpeg|thumb|right|275px|Статуа на Шопен во [[Варшава|варшавскиот]] [[Лазјенковски парк]]]]
Иако Шопен живеел во првата половина на XIX век, тој бил образован во традицијата на [[Бетовен]], [[Јозеф Хајдн|Хајдн]], [[Моцарт]] и [[Муцио Клементи|Клементи]]; тој дури ја користел Клементиевата метода за подучување на пијано. ПретрпилПретрпел влијание и од [[Јохан Непомук Хумел|Хумеловиот]] развој во виртуозната, но сепак Моцартовскамоцартовска, пијанистичка техника. Еден од неговите ученици, [[Фридерика Мулер]] во нејзиниот дневик напишаладневник за Шопеновиот изведбен стил напишала:
 
{{cquote|Неговата изведба секогаш беше благородна и прекрасна; тоновите му пееја, било во полно „[[Форте (динамика)|форте]]“ или најмеко „[[Динамика (музика)|пијано]]“. Со неизмерна макотрпност се трудеше да ги научи учениците на изведбениот стил „[[легато]]“, „[[кантабиле]]“. Најострата негова критика беше: „Не знае како да сврзе две ноти“. Исто така бараше најстрого внимавање на ритам. Мразеше секава флегматичност и влечкање, погрешно поставени „[[рубато|рубата]]“, како и претерани „[[ритардандо|ритарданда]]“ ... и токму тука луѓето прават такви ужасни грешки при изведба на неговите дела.}}
 
Шопеновите полонези ја довеле таа музичка форма до ниво повисоко отколку што било кој било можел да си замисли дека таа може да одистигне. Низата од седум полонези издадени за време на неговиот живот (други девет се издадени постхумно), започнувајќи со парот Оп. 26, поставил сосема нов стандард за компонирање и изведба на музика. Ова било вкоренето во Шопеновата страст за компонирање и издавање на полска музика — по повторниот пад во рацете на Русија. Полонезата во а-дур Оп. 40 бр. 1, „Воена“ и полонезата во [[ас-дур]] Оп. 53, „Херојска“, се вбројуваат меѓу неговите најсакани и најизведувани дела.
 
=== Романтизам ===
== Дела ==
{{main|Листа на композиции од Фредерик Шопен}}
Сите Шопенови дела се за [[пијано]], соло или со придружба. Главно се за соло пијано, но има и неколку за пијано [[музички ансамбл|ансамлблиансамбли]] со инструменти, меѓу кои второ пијано, [[виолина]], [[виолончело]], глас и оркестар.
 
Денес зачувани се над 230 Шопенови дела. Разните ракописи и дела од раното детство не се пронајдени.