Отвори го главното мени

Претседател на Македонија (службено познат како: Претседател на Република Северна Македонија) — шеф на државата и врховен командант на воените сили на Македонија. Институцијата претседател на Македонија е воведена по прогласувањето на независноста на државата на 8 септември 1991 година. Првиот претседател на Македонија бил Киро Глигоров, најстариот претседател во светот сè до завршувањето на неговиот мандат во 1999 г. Овластувањата на Претседателот на Македонија главно се церемонијални. Претседателот на Македонија мора да биде државјанин на истата, да е на возраст од барем 40 години и да живеел во Македонија најмалку 10 години во последните 15 години.[2]

Претседател на
Македонија
Coat of arms of the President of North Macedonia.svg
Stevo Pendarovski.jpg
Функционер
Стево Пендаровски

од 12 мај 2019 г.
СедиштеВила Водно
Мандатпет години, еднаш повторлив
Прв функционерКиро Глигоров
27 јануари 1991
СоздаденаУстав на Македонија
16 април 1991
Плата1.400 €/месечно[1]
Мреж. местоpretsedatel.mk

Содржина

Права и должностиУреди

Според член 84 од Уставот на Република Македонија, претседателот на државата ги има следниве права и должности:

УсловиУреди

Членот 80 од Уставот поставува три услови кои едно лице мора да ги исполнува за да може да биде избрано за претседател на Републиката:

  • да биде државјанин на Република Македонија;
  • на денот на изборите има наполнето најмалку 40 години;
  • 10 години од последните 15 до денот на изборите било жител на Република Македонија.

Лидери на Македонија (1943 - денес)[3]Уреди

Социјалистичка Република МакедонијаУреди

Партија

      СКМ/КПМ       Независен

Статус
  Вршител на должност
# Име
(роден–починал)
Слика Мандат Политичка партија
Претседател на Иницијативниот Комитет на АСНОМ
1943–1944
1 Методија Андонов - Ченто
(1902–1957)
  1 октомври 1943 2 август 1944 Комунистичка партија на Македонија
Претседател на АСНОМ
1944–1945
Методија Андонов - Ченто
(1902–1957)
  2 август 1944 1 јануари 1945 Комунистичка партија на Македонија
Претседатели на Президиумот на Народното Собрание
1945–1953
Методија Андонов - Ченто
(1902–1957)
  1 јануари 1945 15 март 1946 Комунистичка партија на Македонија
Димитар Несторов
(1890–1968)
  16 март 1946 30 декември 1946 Комунистичка партија на Македонија
2 Благоја Фотев
(1900–1993)
  1947 4 јануари 1951 Комунистичка партија на Македонија
Видое Смилевски
(1915–1979)
  4 јануари 1951 1953 Комунистичка партија на Македонија
во 1952 преименувана во
Сојуз на комунистите на Македонија
Претседатели на Народното Собрание
1953–1974
3 Димче Стојанов
(1910–1991)
  1953 19 декември 1953 Сојуз на комунистите на Македонија
4 Лазар Колишевски
(1914–2000)
  19 декември 1953 26 јуни 1962 Сојуз на комунистите на Македонија
5 Љупчо Арсов
(1910–1986)
  26 јуни 1962 24 јуни 1963 Сојуз на комунистите на Македонија
6 Видое Смилевски
(1915–1979)
  25 јуни 1963 12 мај 1967 Сојуз на комунистите на Македонија
7 Мито Хаџивасилев
(1921–1968)
  12 мај 1967 1 август 1968 Сојуз на комунистите на Македонија
8 Никола Минчев
(1915–1997)
  23 декември 1968 6 мај 1974 Сојуз на комунистите на Македонија
Претседатели на Претседателството
1974–1991
9 Видое Смилевски
(1915–1979)
  6 мај 1974 31 октомври 1979 Сојуз на комунистите на Македонија
10 Љупчо Арсов
(1910–1986)
  31 октомври 1979 29 април 1982 Сојуз на комунистите на Македонија
11 Ангел Чемерски
(1923–2005)
  29 април 1982 29 април 1983 Сојуз на комунистите на Македонија
12 Благоја Талески
(1924–2001)
  29 април 1983 29 април 1984 Сојуз на комунистите на Македонија
13 Томе Буклески
(1921–)
  29 април 1984 26 април 1985 Сојуз на комунистите на Македонија
14 Ванчо Апостолски
(1925–2008)
  26 април 1985 28 април 1986 Сојуз на комунистите на Македонија
Матеја Матевски
(1929–2018)
  28 април 1986 30 април 1986 Сојуз на комунистите на Македонија
15 Драгољуб Ставрев
(1932–2003)
  30 април 1986 мај 1988 Сојуз на комунистите на Македонија
16 Јездимир Богдански
(1930–2007)
  мај 1988 28 април 1990 Сојуз на комунистите на Македонија
17 Владимир Митков
(1931–)
  28 април 1990 27 јануари 1991 Сојуз на комунистите на Македонија
18 Киро Глигоров
(1917–2012)
  27 јануари 1991 18 септември 1991 Независен

Претседатели на независна МакедонијаУреди

Киро Глигоров

Прв претседател на независна Република Македонија. Во негово време и најстар претседател на постоечките држави во светот, се до престанокот на неговиот мандат во 1999 по сила на Уставот. Првиот мандат го добива по пат на гласање во Собранието на Република Македонија. Вториот мандат го добива на непосредни избори. Киро Глигоров не бил во состојба да ја врши функцијата претседател по обидот за атентат врз него во 1995 год. За време на неговата спреченост за вршење на функцијата, вршител на функцијата Претседател на Република Македонија бил Стојан Андов.

Борис Трајковски

За време на мандатот на Претседателот Борис Трајковски во Република Македонија се случуваат борбени дејствија, во кои безбедносните сили на републиката се борат против недефинирана воена сила. После борбените дејствија доаѓа до промена на уставното уредување на Република Македонија со што Македонија од граѓанска држава на Македонскиот народ и останатите народи станува држава на етничките заедници на Македонците, Албанците и останатите. Претседателот Борис Трајковски го завршува својот мандат после неговата трагична смрт во авионска несреќа под неразјаснети околности, со владиниот авион во близина на Мостар, Босна и Херцеговина.

Бранко Црвенковски

Бранко Црвенковски доаѓа на функција Претседател на Република Македонија на вонредните претседателски избори 2004 година организирани после трагичната смрт на претходниот претседател на Република Македонија.

Следува табеларен приказ на македонските претседатели:

Партија

      ЛПМ       ДА       ВМРО-ДПМНЕ       СДСМ       Независен


  Вршител на должност
# Име
(роден–починал)
Слика Избран Мандат Политичка припадност
Претседатели
1991–денес
1 Киро Глигоров
(1917–2012)
  1994 18 септември 1991 4 октомври 1995 Независен
Стојан Андов
(1935–)
  4 октомври 1995 17 ноември 1995 Либерална партија на Македонија
(1) Киро Глигоров
(1917–2012)
  17 ноември 1995 19 ноември 1999 Независен
Саво Климовски
(1947–)
  19 ноември 1999 15 декември 1999 Демократска алтернатива
2 Борис Трајковски
(1956–2004)
  1999 15 декември 1999 26 февруари 2004 Внатрешна македонска револуционерна организација

Демократска партија за македонско национално единство
Љупчо Јордановски
(1953–2010)
  26 февруари 2004 12 мај 2004 Социјалдемократски сојуз на Македонија
3 Бранко Црвенковски
(1962–)
  2004 12 мај 2004 12 мај 2009 Социјалдемократски сојуз на Македонија
4 Ѓорге Иванов
(1960–)
  2009
2014
12 мај 2009 12 мај 2019 Внатрешна македонска револуционерна организација

Демократска партија за македонско национално единство
5 Стево Пендаровски
(1963–)
  2019 12 мај 2019 во служба Социјалдемократски сојуз на Македонија

Живи поранешни претседателиУреди

Бранко Црвенковски
(возраст 56)
(2004–2009) 
Ѓорге Иванов
(возраст 59)
(2009–2019) 

ПоврзаноУреди

НаводиУреди

Надворешни врскиУреди