Отвори го главното мени

Петар Темелковски ( 1946 во Богомила) - македонски театарски и филмски актер. Дипломирал на „Националната академија за театарска и филмска уметност“ во Софија и веднаш се вработил во Македонскиот народен театар „МНТ“. Во 1975 година се вработил во Драмскиот театар Скопје како првенец на театарот и од тогаш остварува повеќе од 70 главни и централни улоги во театрите во Скопје, Софија, Куманово, Прилеп, Велес, Струмица... на филм и ТВ. Со своите театарски остварувања, Темелковски имал бројни гостувања во Австралија, Канада, САД, и Европа.

Петар Темелковски.JPG
Роден 25 ноември 1946
Богомила
Националност Македонец
Занимање актер

Во 2007 година е назначен за уметнички директор на театарскиот фестивал „Војдан Чернодрински“ во Прилеп, а истата година станува и редовен професор на Универзитетот за аудиовизуелни уметности ЕСРА.

Меѓу театролозите и критичарите Темелковски е окарактеризиран како актер со високо издиференцирана култура на говорот, односно мајстор на говорот кој умее беспрекорно да ја искаже и да ја обмисли а потоа и емоционално да ја „тонира“ секоја текстуална партитура, вклучително и најсложената.[1] Во историјата на македонскиот театар ќе влезе како актер кој ги има одиграно најголемите и најзначајни улоги од светската драматургија.[2]

Покрај афинитетот кон домашната и светска драматургија, карактеристично за Темелковски е неговата силна индивидуалност и неприкосновеност во одбрана на македонскиот бит, македонскиот литературен збор, историја и сè што е врзано за Македонија. Токму неговата посветеност на темите врзани за татковината го втурнуваат во една од најтешките театарски форми, монодрамата, за да ги понуди своите ставови, преку темите што самиот ги избира.

ТворештвоУреди

Поважни театарски улогиУреди

  • Андреа Сарти во „Животот на Галилеј“ од Бертолд Брехт, МНТ Скопје
  • Ѕвонарот Анески во „Големата вода“ од Живко Чинго, МНТ Скопје
  • Михаил Назаров во „Децата на Сонцето“ од Максим Горки, МНТ Скопје
  • Исидор Солунски во Еригон на Јордан Плевнеш, Драмски театар Скопје
  • Горчин во „Пелиново“ од Жарко Команин, МНТ Скопје
  • Војводата Дамјан во „Суд“ од Коле Чашуле, МНТ Скопје
  • Поцо во Чекајќи го Годо, од Семјуел Бекет, Драмски театар Скопје
  • Хам во „Крајот на играта“, од Семјуел Бекет, независен проект
  • Антоан во „Виктор или деца на власта“, од Роже Витрак, Драмски театар Скопје
  • Трајан Поп Стефанов во „Мацедонише цуштенде“, од Јордан Плевнеш, МНТ Скопје
  • Тригорин во Галеб, од Антон Павлович Чехов, МНТ Скопје
  • Војводата од Бакингам во „Ричард III“, од Вилијам Шекспир, МНТ Скопје
  • Крал Лир во „Плеј Шекспир“, од Љубиша Георгиевски, МНТ Скопје
  • Цар Едип во „Цар Едип“, од Софокле, Драмски театар Скопје
  • Дон Жуан во „Дон Жуан“, од Молиер, Драмски театар Скопје
  • Максим Бродски во Р, од Јордан Плевнеш, Драмски театар Скопје
  • Максим Бродски во Р, од Јордан Плевнеш, како специјален гостин во Националниот театар Иван Вазов Софија
  • Лудиот Макс во „Македонски рулет“', од Љубиша Георгиевски, Драмски театар Скопје
  • Аристарх во „Самоубиец“, од Николај Гогољ, Драмски театар Скопје
  • Емануел во „Бисери и свињи“, од Братислав Димитров, Народен театар Куманово
  • Мустакот во „Црна“, од Богомил Ѓузел и Љубиша Георгиевски, Народен театар Куманово
  • Крсте Шепни Постела во „Време за пеење“, од Петре М. Андреевски, МНТ Скопје
  • Генерал Сољони во „Три сестри“, од А.П. Чехов, Драмски театар Скопје
  • Луков во „Црнила“, од Коле Чашуле, Драмски театар Скопје
  • Макс Брод во „Стапица“, од Тадеуш Ружевич, Драмски театар Скопје
  • Ѕвездак во „Преспански круг“, од Миле Неделковски, Драмски театар Скопје
  • Локит во „Питачка опера“, од Вацлав Хавел, Драмски театар Скопје
  • Сократ во „Последната ноќ на Сократ“, од Стефан Цанев, Театар Антон Панов Струмица
  • Џејмс Тајрон во „Долго патување во ноќта“, од Јуџин О'Нил, Драмски театар Скопје
  • Кралот Агамемнон во „Ифигенија од Авлида“, од Софокле, Народен театар Ј.Х. Џинот Велес
  • Најде Екимот во „Јане Задрогаз“, од Горан Стефановски, Драмски театар Скопје
  • Одисеј во „Филоктет“, од Љубиша Георгиевски, Драмски театар Скопје
  • Одисеј во „Филоктет“, од Љубиша Георгиевски, како специјален гостин во Драматичен театар С'лза и смјах Софија
  • Сер во „Гардеробер“, од Роналд Харвуд, Драмски театар Скопје
  • Беранже во „Носорог“, од Ежен Јонеско, МНТ Скопје
  • Васил Беломорски во „Магла“, од Иван Чаповски, Театар Антон Панов Струмица
  • Симон Дај во „Мајсторот“, од Ерскин Колдвел, Театар Антон Панов Струмица
  • Херман Клаус во „Диво Месо“, од Горан Стефановски, Драмски театар Скопје
  • Рабинот Јицак Коен во Вечната куќа, од Јордан Плевнеш, МНТ Скопје

МонодрамиУреди

  • „Проветрување на историјата“, од поезијата на Никола Вапцаров
  • „Македонска голгота“, по романот на Видое Подгорец
  • „Поделбата на Македонија“, од Бошко Смаќоски и Петар Темелковски
  • „Пробудете се морни копачи“, од поезијата на Кочо Рацин
  • „Евангелие по Итар Пејо“, од поезијата на Славко Јаневски
  • „Така зборува Исидор Солунски“', од Јордан Плевнеш
  • „Подзатворена врата“, по романот во стихови Град од Љубчо Георгиевски
  • „Камен остров“, од поезијата на Никола Кљусев
  • „Филип Втори“, според научните трудови на Улрих Вилкенс и Џорџ Елис
  • „Децата на Сонцето“, од Посланијата на Св. Апостол Павле до Македонците
  • „Јустинијан Први“, од Јордан Плевнеш
  • „Јане Сандански - Пиринскиот цар“, според архивски материјали

сите во адаптација, изведба и режија на Петар Темелковски

ФилмовиУреди

НаградиУреди

  • 1976 - „Златна арена“ за деби на Филмскиот фестивал во Пула за улогата на Дуко во филмот „Најдолгиот пат“ од Петре М. Андреевски
  • 1982 - Награда „13 Ноември” на Град Скопје за остварувања во уметноста и културата.
  • 1987 - Стеријна награда најдобро остварување на Стеријното позорје во Нови Сад за улогата на Максим Бродски во претставата „Р“ од Јордан Плевнеш во режија на Љубиша Георгиевски.
  • 1988 - Златен ловоров венец на МЕС во Сараево за најдобро остварување за улогата на Макс Брод во претставата „Стапица“ од Тадеуш Рожевич.
  • 1990 - Награда за најдобро остварување на Државниот театарски фестивал Војдан Чернодрински во Прилеп за улогата Мустакот во „Црна“ од Љубиша Георгиевски и Богомил Ѓузел.
  • 2000 - Награда за најдобро остварување на Државниот театарски фестивал Војдан Чернодрински во Прилеп за улогата Одисеј во „Филоктет“ од Љубиша Георгиевски
  • 2001 - Единствената награда за најдобро остварување во цела Македонија на Камерниот театарски фестивал Ристо Шишков во Струмица. за улогата на Одисеј во „Филоктет“.
  • 2008 - Државна награда „23 Октомври” за долгогодишни остварувања во областа на културата.
  • 2010 - Државна награда „Св. Климент Охридски“, за долгогодишни остварувања во областа на културата и уметноста.
  • 2011 - Државна награда „11 Октомври” за животно дело во областа на уметноста.
  • 2012 - Награда за животно дело „Петре Прличко‘‘.

НаводиУреди

  1. Јелена Лужина, „Отаде (вежби по толкување)“, Силсон Скопје, 2008, стр. 151-152.
  2. Ѓорѓи Јолески, „Петар Темелковски е непресушен извор на идеи кој со неверојатна сериозност и приоѓа на секоја тема“, Македонска Нација Скопје, 28.07.2010.

Надворешни врскиУреди