Параолимписки игри

Параолимписките игри се Олимписки игри за спортисти со телесни нарушувања, параплегија, церебрална парализа, ампутација, како и оштетувања во видот. Тие произлегле од игрите на параплегичарите (Stoke Mandeville Games), чиј основач е Лудвиг Гутман, шеф на болницата во Ајлесбери во Англија, еден од најистакнатите светски експерти за оштетување на ’рбетниот столб.

Амблем на Параолимписките игри

Истиот ден, 29 јули 1948 година, кога биле отворени Олимписките игри во Лондон, на спортските терени на споменатата болница се отвориле параплегиските игри во кои учествувале само 16 припадници на британските вооружени сили (14 мажи и 2 жени).

Тоа била јавна демонстрација со која се сакало да се укаже дека лицата со тешки телесни пречки може да се бават со спорт.

Во 1952 година, на овие игри учествувале и параплегичарите од Холандија, а од тогаш тие се одржувале на меѓународно ниво на крајот на август секоја година на теренот на Стоук Мандевил Бројот на земји учеснички се зголемувал секоја година, а со тоа и бројот на помлади конкуренти.

Почнувајќи од 1960 година, игрите се одржуваат секоја година во друга земја под името Параолимписки игри. Направени се напори за нивно одржување во онаа земјата каде се одржуваат и Летните олимписки игри.

Тениски меч

Првите параолимписки игри се одржале во 1960 година во Рим. Се собрале околу 400 натпреварувачи од 22 земји. Вторите се одржале во Токио во ноември 1964 година, со 370 натпреварувачи од 22 земји, третите во Израел и четвртите во Хајделберг, Западна Германија, од 1 до 11 август, со учество на околу 1.000 натпреварувачи од 43 држави.

Со одлука на генералното собрание на Меѓународната спортска организација на инвалиди ИСОД, Параолимписките игри веќе не се одржувале како посебни настани, туку како дел од Олимписките игри за мултиинвалиди. Првите вакви Олимписки игри се одржале од 3 до 11 август 1976 година во Торонто. Поради учеството на натпреварувачи од Јужноафриканската Република, на овие игри учествувале само околу 1000 натпреварувачи од 38 земји.

Натпреварите на параплегичарите се планираат и адаптираат врз основа на правилата на одреден спорт. Ова се тимски спортски игри или индивидуални натпревари во дисциплини на некои спортови како што се: стрелаштво, мечување, фрлање копје, фрлање дискови, куглање, кошарка, одбојка, пинг-понг, пливање и др. Бројот на дисциплини постојано се дополнува.

На игрите во Стоук Мандевил од Југославија учествувал само Радомир Стаменковиќ од Белград. На натпреварите во 1954, 1955 и 1956 година, тој ги освоил првите места и златните медали во пливање трипати по ред.

За првпат, тим од 21 параплегичар од Југославија учествувал на четвртите Параолимписки игри во 1976 година во Хајделберг. Освоиле четири медали: Петар Ситар 60м спринт во инвалидска количка, златен медал, Милка Милинковиќ 60м спринт во инвалидска количка, сребрен медал и бронзен медал во фрлање копје и Јожа Окорен во фрлање дискови, бронзен медал.

Првите зимски параолимписки игри се одржале во 1976 година во Шведска.

Летни игриУреди

Летни параолимписки игри
Година Игри Град домаќин Земја
Летни параолимписки игри во 1960 година Рим   Италија
Летни параолимписки игри во 1964 година Токио   Јапонија
Летни параолимписки игри во 1968 година Тел Авив   Израел
Летни параолимписки игри во 1972 година Хајделберг   Западна Германија
Летни параолимписки игри во 1976 година Торонто   Канада
Летни параолимписки игри во 1980 година Арнем   Холандија
Летни параолимписки игри во 1984 година Стоук Мендевил
Њујорк



  Обединето Кралство

  САД

Летни параолимписки игри во 1988 година Сеул   Јужна Кореја  
Летни параолимписки игри во 1992 година Барселона   Шпанија
Летни параолимписки игри во 1996 година Атланта   САД
Летни параолимписки игри во 2000 година Сиднеј   Австралија
Летни параолимписки игри 2004 година Атина   Грција
Летни параолимписки игри во 2008 година Пекинг   Кина
Летни параолимписки игри 2012 година Лондон   Обединето Кралство
Летни параолимписки игри во 2016 година Рио де Жанеиро   Бразил

Летни спортовиУреди

 
Голман на Параолимписките игри 2004 година во Атина.
  • Стреличарство
  • Параолимписка атлетика
  • Куглање
  • Велосипедизам
  • Јавање коњ
  • Фудбал со 5 играчи на секоја страна
  • Фудбал со 7 играчи на секоја страна
  • Голбал
  • Џудо
  • Кревање терет
  • Веслање
  • Едрење
  • Стрелаштво
  • Пливање
  • Пинг Понг
  • Одбојка
  • Кошарка во инвалидски колички
  • Мечување во инвалидска количка
  • Рагби во инвалидска количка
  • Тенис во инвалидска количка

Зимски игриУреди

Зимски параолимписки игри
Година Игри Град домаќин Земја
Зимски параолимписки игри во 1976 година Ерншелдсвик   Шведска
Зимски параолимписки игри во 1980 година Гило   Норвешка
Зимски параолимписки игри во 1984 година Инсбрук   Австрија
Зимски параолимписки игри во 1988 година Инсбрук   Австрија
Зимски параолимписки игри во 1992 година Албервил   Франција
Зимски параолимписки игри во 1994 година Лилехамер   Норвешка
Зимски параолимписки игри во 1998 година Нагано   Јапонија
Зимски параолимписки игри во 2002 година Солт Лејк Сити   САД
Зимски параолимписки игри во 2006 година Торино   Италија
Зимска параолимпијада 2010 година Ванкувер   Канада
Зимски параолимписки игри во 2014 година Сочи   Русија

Зимски спортовиУреди

 
Хокеј на санка
  • Алпско скијање
  • Хокеј на санка
  • Нордиско скијање
    • Биатлон
    • Скијање во крос-кантри
  • Карлинг во инвалидска количка

ЛитератураУреди

  • В. Божиновиќ: Спортски игри на параплегичари во Стоук Мандевил, Белград 1954 година.
  • М. Стевановиќ и М. Нечиќ: Спорт и рекреација во рехабилитација на инвалида, Београд 1969 година.